Συγκρατημένη αισιοδοξία εκφράζουν τα Ηνωμένα Έθνη μετά τη συμφωνία άμεσης κατάπαυσης του πυρός που υπέγραψαν σήμερα η Ταϊλάνδη και η Καμπότζη, έπειτα από εβδομάδες σφοδρών συνοριακών συγκρούσεων. Ο ΟΗΕ εκτιμά ότι η εκεχειρία μπορεί να αποτελέσει το πρώτο βήμα για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης και την οικοδόμηση διαρκούς ειρήνης ανάμεσα στα δύο κράτη της Νοτιοανατολικής Ασίας.
Παρέμβαση του ΟΗΕ και ανθρωπιστική διάσταση
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, χαιρέτισε την επανέναρξη της κατάπαυσης του πυρός, τονίζοντας ότι αυτή «μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης και την ειρήνη». Σε ανακοίνωση του γραφείου του, υπογράμμισε ότι οι πληγείσες κοινότητες, καθώς και οι μετανάστες που εκτοπίστηκαν, πρέπει να λάβουν άμεση και επαρκή βοήθεια προκειμένου να επιστρέψουν με ασφάλεια στα σπίτια τους.
Η ανθρωπιστική κρίση που προκάλεσαν οι συγκρούσεις είναι εκτεταμένη. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, τουλάχιστον 47 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους και περισσότεροι από ένα εκατομμύριο έχουν εκτοπιστεί μέσα σε μόλις τρεις εβδομάδες μαχών, στις οποίες χρησιμοποιήθηκαν πυροβολικό, άρματα μάχης, μη επανδρωμένα αεροσκάφη και μαχητικά αεροσκάφη.
Τι προβλέπει η συμφωνία εκεχειρίας
Το κείμενο της κατάπαυσης του πυρός, που υπεγράφη από τους υπουργούς Άμυνας της Ταϊλάνδης και της Καμπότζης, περιλαμβάνει σειρά μέτρων για τη σταθεροποίηση της κατάστασης στα σύνορα. Προβλέπεται πάγωμα των στρατιωτικών θέσεων, αποναρκοθέτηση των μεθοριακών ζωνών και ενίσχυση της αστυνομικής συνεργασίας, ιδίως στην καταπολέμηση της εγκληματικότητας στον κυβερνοχώρο.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η δέσμευση της Μπανγκόκ να απελευθερώσει 18 Καμποτζιανούς στρατιώτες, υπό την προϋπόθεση ότι η κατάπαυση του πυρός θα εφαρμοστεί αποτελεσματικά για διάστημα 72 ωρών.
Ένα χρόνιο συνοριακό ζήτημα με αποικιακές ρίζες
Η Ταϊλάνδη και η Καμπότζη βρίσκονται εδώ και δεκαετίες σε αντιπαράθεση για τη χάραξη των συνόρων τους μήκους περίπου 800 χιλιομέτρων, τα οποία καθορίστηκαν κατά την περίοδο της γαλλικής αποικιοκρατίας. Οι δύο πλευρές αλληλοκατηγορούνται για την ευθύνη της πρόσφατης φονικής κλιμάκωσης, η οποία αναζωπύρωσε παλιές εντάσεις.
Ένα πρώτο κύμα συγκρούσεων τον Ιούλιο είχε στοιχίσει τη ζωή σε 43 ανθρώπους μέσα σε πέντε ημέρες, προτού επιτευχθεί προσωρινή εκεχειρία με μεσολάβηση του Ντόναλντ Τραμπ.
Διαδοχικές αποτυχίες και νέες μεσολαβήσεις
Ακολούθησε νέα συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στις 26 Οκτωβρίου, που υπογράφηκε στην Κουάλα Λουμπούρ παρουσία του προέδρου των ΗΠΑ. Ωστόσο, λίγες εβδομάδες αργότερα η Ταϊλάνδη ανέστειλε την εφαρμογή της, έπειτα από τον τραυματισμό στρατιωτών της από έκρηξη νάρκης στα σύνορα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει εκφράσει την επιθυμία του να τιμηθεί με το Νόμπελ Ειρήνης, επιχείρησε εκ νέου να διαδραματίσει ρόλο μεσολαβητή. Στις 12 Δεκεμβρίου ανακοίνωσε κατάπαυση του πυρός έπειτα από τηλεφωνικές επικοινωνίες με τους ηγέτες των δύο χωρών, ωστόσο η ταϊλανδική κυβέρνηση διέψευσε τότε την ύπαρξη συμφωνίας και οι εχθροπραξίες συνεχίστηκαν.
Ο ρόλος της ASEAN και τα ανοιχτά αγκάθια
Με ώθηση τόσο από την Κίνα όσο και από περιφερειακούς παράγοντες, η Ταϊλάνδη και η Καμπότζη δέχθηκαν τελικά να καθίσουν στο τραπέζι των απευθείας συνομιλιών, έπειτα από συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών της Ένωσης Χωρών Νοτιοανατολικής Ασίας (ASEAN) τη Δευτέρα.
Παρά τη συμφωνία, το βασικό ζήτημα της οροθέτησης των συνόρων και της κυριαρχίας επί αρχαίων ναών, όπως ο ναός Πρέα Βιέ που ανήκει στην παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά της Unesco, παραμένει άλυτο. Το θέμα αυτό εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρή απειλή για τη βιωσιμότητα της εκεχειρίας και τη μακροπρόθεσμη ειρήνη στην περιοχή.
Διαβάστε επίσης:
Τραμπ vs Νετανιάχου: Η Αμερική δεν αναγνωρίζει τη Σομαλιλάνδη
Γουατεμάλα: Λεωφορείο έπεσε σε φαράγγι – Τουλάχιστον 15 νεκροί
