Σχέδιο μόνιμης αποκοπής από το παγκόσμιο διαδίκτυο φαίνεται πως επεξεργάζεται το Ιράν, επιτρέποντας την πρόσβαση σε άτομα που έχουν ελεγχθεί και εγκριθεί από το καθεστώς, σύμφωνα με Ιρανούς ακτιβιστές ψηφιακών δικαιωμάτων.
Όπως αναφέρεται σε έκθεση της Filterwatch, οργάνωσης που παρακολουθεί τη λογοκρισία στο διαδίκτυο στο Ιράν, βρίσκεται σε εξέλιξη εμπιστευτικό κυβερνητικό σχέδιο που μετατρέπει τη διεθνή πρόσβαση στο ίντερνετ σε «κρατικό προνόμιο».
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, κρατικά μέσα ενημέρωσης και κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι πρόκειται για μόνιμη στροφή, προειδοποιώντας πως η ανεμπόδιστη πρόσβαση δεν θα επανέλθει μετά το 2026.
Βάσει του σχεδιασμού, Ιρανοί πολίτες που διαθέτουν άδεια ασφαλείας ή έχουν περάσει από κυβερνητικούς ελέγχους θα έχουν πρόσβαση σε μια φιλτραρισμένη εκδοχή του παγκόσμιου διαδικτύου, δήλωσε ο Αμίρ Ρασίντι, επικεφαλής της Filterwatch. Όλοι οι υπόλοιποι θα περιορίζονται αποκλειστικά στο εθνικό διαδίκτυο: ένα εγχώριο, παράλληλο δίκτυο, αποκομμένο από τον υπόλοιπο κόσμο.
Η παρατεταμένη διακοπή του διαδικτύου στο Ιράν ξεκίνησε στις 8 Ιανουαρίου, έπειτα από 12 ημέρες κλιμακούμενων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων. Χιλιάδες άνθρωποι φέρονται να έχουν σκοτωθεί, ενώ οι κινητοποιήσεις περιορίστηκαν υπό το βάρος σκληρής καταστολής.
Λόγω του μπλακάουτ, μόνο περιορισμένες πληροφορίες διαρρέουν εκτός χώρας, σε μία από τις εκτενέστερες διακοπές διαδικτύου στην ιστορία, που διαρκεί περισσότερο ακόμη και από το μπλακάουτ της Αιγύπτου το 2011, κατά τις διαδηλώσεις στην πλατεία Ταχρίρ. Κυβερνητικός εκπρόσωπος φέρεται να δήλωσε σε ιρανικά μέσα ότι το διεθνές διαδίκτυο θα παραμείνει κλειστό τουλάχιστον έως το Νορούζ, την περσική Πρωτοχρονιά, στις 20 Μαρτίου.
Πρώην αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ, με εμπειρία σε ζητήματα λογοκρισίας στο διαδίκτυο, χαρακτήρισε το ενδεχόμενο μόνιμης αποκοπής «πιθανό και τρομακτικό», επισημαίνοντας το τεράστιο οικονομικό και κοινωνικό κόστος μιας τέτοιας επιλογής.
Ο Ρασίντι εκτίμησε ότι οι ιρανικές αρχές «φαίνεται να είναι ικανοποιημένες με το σημερινό επίπεδο συνδεσιμότητας» και πιστεύουν πως η διακοπή τούς βοήθησε να ελέγξουν την κατάσταση.
Η σημερινή κατάσταση αποτελεί την κορύφωση μιας 16ετούς στρατηγικής ελέγχου του διαδικτύου. Ένα βασικό σκέλος αφορά ένα προηγμένο σύστημα φιλτραρίσματος, γνωστό ως «whitelisting», που επιτρέπει την πρόσβαση στο παγκόσμιο ίντερνετ μόνο σε επιλεγμένους χρήστες. Ερευνητές εκτιμούν ότι το σύστημα αυτό κατέστη δυνατό με τεχνολογία κινεζικής προέλευσης, μέσω εξοπλισμού υψηλής χωρητικότητας που επιτρέπει παρακολούθηση και χειρισμό της διαδικτυακής κίνησης σε εθνική κλίμακα.
Το δεύτερο σκέλος είναι το εθνικό διαδίκτυο του Ιράν, προσβάσιμο μόνο εντός της χώρας, το οποίο παρέχει κρατικά ελεγχόμενες εφαρμογές ανταλλαγής μηνυμάτων, μηχανές αναζήτησης, πλοήγηση και πλατφόρμες streaming, υπό πλήρη επιτήρηση και χωρίς ουσιαστική σύνδεση με το παγκόσμιο δίκτυο.
Η προσπάθεια αυτή ξεκίνησε το 2009, μετά τις μαζικές διαδηλώσεις που ακολούθησαν την επανεκλογή του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, όταν οι αρχές συνειδητοποίησαν το κόστος ενός καθολικού μπλακάουτ.
Σήμερα, το εθνικό διαδίκτυο αποτελεί τη μοναδική επιλογή πρόσβασης για τη μεγάλη πλειονότητα των Ιρανών. Όπως σημειώνουν ειδικοί, μένει να φανεί αν το καθεστώς μπορεί να επιβάλει μια νέα, μόνιμη ψηφιακή πραγματικότητα, χωρίς σοβαρές συνέπειες για την οικονομία και τη διεθνή θέση της χώρας.
Διαβάστε ακόμη:
Πώς ο Τραμπ αποφάσισε να μη χτυπήσει το Ιράν (βίντεο)
ΗΠΑ – Ιράν: Σκοτεινό χρήμα, νεοσυντηρητική πίεση και το μήνυμα Παχλαβί από την Ουάσινγκτον
