Σε ένα πολιτικό σκηνικό που μεταβάλλεται ραγδαία, οι προεδρικές εκλογές στην Πορτογαλία ανέδειξαν όχι μόνο τον νικητή του πρώτου γύρου αλλά και τη βαθιά αναδιάταξη των πολιτικών συσχετισμών. Ο δεύτερος γύρος, που θα διεξαχθεί στις 8 Φεβρουαρίου, φέρνει αντιμέτωπους τον κεντροαριστερό Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο και τον ακροδεξιό Αντρέ Βεντούρα, σε μια αναμέτρηση με σαφές ιδεολογικό πρόσημο.
Πρωτιά Σεγκούρο και ιστορική πρόκριση Βεντούρα
Με σχεδόν το 98% των ψήφων καταμετρημένο, ο Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο, υποψήφιος με τη στήριξη του Σοσιαλιστικού Κόμματος, κατέλαβε την πρώτη θέση συγκεντρώνοντας περίπου 31% των ψήφων. Στον δεύτερο γύρο τον ακολουθεί ο Αντρέ Βεντούρα, επικεφαλής του ακροδεξιού κόμματος Chega, ο οποίος με ποσοστό 24% εξασφάλισε μια ιστορική πρόκριση για τον πολιτικό του χώρο.
Η επίδοση του Βεντούρα αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη ότι το Chega ιδρύθηκε πριν από λιγότερο από επτά χρόνια, γεγονός που υπογραμμίζει τη ραγδαία διείσδυσή του στο εκλογικό σώμα και τη φθορά του παραδοσιακού δικομματισμού.
Το κάλεσμα Σεγκούρο στους δημοκρατικούς ψηφοφόρους
Απευθυνόμενος στους υποστηρικτές του το βράδυ της Κυριακής, ο Σεγκούρο μίλησε για «ψήφο εμπιστοσύνης» που δεσμεύεται να τιμήσει, επιμένοντας στον ανεξάρτητο χαρακτήρα της υποψηφιότητάς του. «Είμαι ελεύθερος, ζω χωρίς δεσμούς», δήλωσε χαρακτηριστικά, καλώντας παράλληλα «όλους τους δημοκράτες, τους προοδευτικούς και τους ανθρωπιστές» να συσπειρωθούν ενόψει του δεύτερου γύρου.
Στο ίδιο πνεύμα, παρουσίασε την επικείμενη αναμέτρηση ως μάχη απέναντι στον εξτρεμισμό, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι μια ενδεχόμενη νίκη του θα συνιστά «νίκη της Πορτογαλίας, της ελευθερίας και της δημοκρατίας». «Ήρθε η ώρα να νικήσουμε τον φόβο και να αναζωπυρώσουμε την ελπίδα», ανέφερε, δίνοντας τον τόνο της προεκλογικής του στρατηγικής.
Ο Βεντούρα διεκδικεί την ηγεμονία του μη σοσιαλιστικού χώρου
Στον αντίποδα, ο Αντρέ Βεντούρα εμφανίστηκε ενισχυμένος από το αποτέλεσμα, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως τη βασική εναλλακτική απέναντι στον σοσιαλιστικό χώρο. Σε ομιλία του προς τους υποστηρικτές του υποστήριξε ότι οι Πορτογάλοι «είδαν στο πρόσωπό του τη λύση», παρά –όπως είπε– τις κατηγορίες περί ακροδεξιάς και τη «χειραγώγηση των δημοσκοπήσεων».
Ιδιαίτερη βαρύτητα απέδωσε στο γεγονός ότι το Chega κατέγραψε υψηλά ποσοστά σε περιοχές-προπύργια της παραδοσιακής δεξιάς, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Μαδέρα, όπου επικράτησε με 33%. Ο ίδιος διακήρυξε ότι θα ηγηθεί πλέον του «μη σοσιαλιστικού χώρου», επισημαίνοντας τον πρωτοφανή κατακερματισμό της δεξιάς.
Κεντρικός άξονας της προεκλογικής εκστρατείας του Βεντούρα υπήρξε το μεταναστευτικό, σε μια περίοδο κατά την οποία η παρουσία ξένων εργαζομένων στην Πορτογαλία έχει αυξηθεί αισθητά. Συνθήματα όπως «Η Πορτογαλία είναι δική μας» και αφίσες με μηνύματα έντονης ταυτότητας έκαναν την εμφάνισή τους σε όλη τη χώρα, ενισχύοντας τη συζήτηση γύρω από την κοινωνική συνοχή και τα όρια της ανοχής.
Κατάρρευση για το PSD και πολιτική αμηχανία
Ιδιαίτερα επώδυνο ήταν το αποτέλεσμα για το κυβερνών Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (PSD), το οποίο μαζί με το CDS-PP στήριξε την υποψηφιότητα του Λουίς Μάρκες Μέντες. Ο πρώην αρχηγός των Σοσιαλδημοκρατών περιορίστηκε σε ποσοστό κάτω του 11%, καταλαμβάνοντας την πέμπτη θέση, στη χειρότερη εκλογική επίδοση υποψηφίου που υποστηρίζεται από το PSD εδώ και 25 χρόνια.
Ο ίδιος ο Μέντες ανέλαβε την πλήρη ευθύνη για την ήττα, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν θα στηρίξει κανέναν από τους δύο μονομάχους στον δεύτερο γύρο. Παρόμοια στάση κράτησε και η ηγεσία του PSD, με τον πρωθυπουργό Λουίς Μοντενέγκρο να δηλώνει ότι το κόμμα «δεν θα δώσει καμία κατεύθυνση ψήφου», επιχειρώντας ταυτόχρονα να αποσυνδέσει το εκλογικό αποτέλεσμα από τη σταθερότητα της κυβέρνησης.
Καθώς η Πορτογαλία οδεύει προς τον δεύτερο γύρο, το διακύβευμα ξεπερνά την εκλογή ενός προέδρου και αγγίζει τον ίδιο τον προσανατολισμό της χώρας, σε μια περίοδο όπου ο πολιτικός χάρτης της Ευρώπης μεταβάλλεται με ταχύτητα και ένταση.
Διαβάστε επίσης:
Ευρωπαϊκή Ένωση: Έκτακτη Σύνοδος Κορυφής λόγω Τραμπ και Γροιλανδίας
