Το ασταμάτητο doomscrolling σε κακές ειδήσεις δεν βάζει τάξη στο χάος. Δεν μας προστατεύει, ούτε μας κάνει πιο έτοιμους. Αντίθετα, συχνά μας εξαντλεί ψυχικά. Και είναι απολύτως θεμιτό, κάποιες στιγμές, να αφήσουμε το κινητό στην άκρη και να πάρουμε μια ανάσα.
Το γνωστό σύνθημα «Keep Calm and Carry On» δεν αντικατόπτριζε πραγματικά το πώς ένιωθαν οι άνθρωποι λίγο πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Εκείνη την εποχή κυριαρχούσε ένας διάχυτος φόβος, μια «νευρική αναμονή» για κάτι καταστροφικό που όλοι ένιωθαν ότι πλησιάζει, χωρίς να ξέρουν πότε και πώς. Οι άνθρωποι ζούσαν ανάμεσα στην ειρήνη και τον πόλεμο, προσπαθώντας να κρατήσουν μια στοιχειώδη καθημερινότητα: άλλοι έπαιρναν «τονωτικά για τα νεύρα», άλλοι αγόραζαν μικρά πράγματα για να νιώσουν καλύτερα, ενώ δεν έλειπαν και οι ψυχικές καταρρεύσεις.
Κάτι αντίστοιχο μοιάζει να ζούμε σήμερα, σε μια εποχή έντονης αβεβαιότητας, με τον Ντόναλντ Τραμπ να απειλεί, να υποχωρεί, να αλλάζει στάση από τη μια μέρα στην άλλη και να δημιουργεί ένα μόνιμο αίσθημα αστάθειας. Οι κυβερνήσεις προσπαθούν να προσαρμοστούν, αλλά για τον απλό άνθρωπο που πηγαίνει τα παιδιά στο σχολείο, δουλεύει, ψωνίζει, ζει τη ζωή του δεν είναι καθόλου ξεκάθαρο πώς «πρέπει» να αντιδράσει.
Κι όμως, την ώρα που αναλυτές μιλούν για παγκόσμιους κινδύνους, οι πόλεις είναι γεμάτες ανθρώπους που τρέχουν, ψωνίζουν, βγαίνουν για φαγητό. Αυτή η φαινομενική αποσύνδεση ίσως δεν είναι αδιαφορία, αλλά ένας τρόπος επιβίωσης. Όταν το χάος γίνεται μόνιμο, ίσως το ζητούμενο δεν είναι να πανικοβαλλόμαστε κάθε φορά, αλλά να μάθουμε να ζούμε με την αβεβαιότητα χωρίς να καταρρέουμε.
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να θεωρούμε «φυσιολογικά» όσα συμβαίνουν ή να κλείνουμε τα μάτια στην πραγματικότητα. Σημαίνει όμως ότι, όταν κάτι δεν είναι στο χέρι μας να το αλλάξουμε, προσπαθούμε να διατηρήσουμε μια στοιχειώδη κανονικότητα. Έτσι έζησαν κοινωνίες σε δύσκολες εποχές, έτσι άντεξαν άνθρωποι σε πολέμους, κρίσεις και πανδημίες.
Χώρες όπως η Φινλανδία και η Δανία μιλούν για ψυχική αντοχή, για ρουτίνες, για κοινωνικούς δεσμούς και για προετοιμασία χωρίς πανικό. Το να είσαι έτοιμος για δυσκολίες, χωρίς να ζεις διαρκώς μέσα στον φόβο τους, βοηθά να μειώνεται το αίσθημα αδυναμίας.
Ίσως όμως το πιο δύσκολο απ’ όλα σήμερα είναι να ξέρεις πότε να αποσυνδεθείς. Στην εποχή των social media, το να μη βλέπεις ειδήσεις θεωρείται σχεδόν ανευθυνότητα. Κι όμως, δεν είναι υποχρέωση όλων να παρακολουθούν τα πάντα, κάθε στιγμή. Η αντοχή δεν χτίζεται με ατελείωτο doomscrolling, αλλά με το να ενημερώνεσαι όσο χρειάζεται και μετά να κλείνεις την οθόνη.
Γιατί, τελικά, για να αντέξεις έναν «πόλεμο νεύρων», χρειάζεται να βρίσκεις χαρά όπου μπορείς. Όπως έγραφε η Βιρτζίνια Γουλφ το 1940, μέσα στη φρίκη του πολέμου, παρατηρώντας τα άνθη στον κήπο της. Δεν είναι αδιαφορία. Είναι τρόπος να μη χάσεις τα λογικά σου. Είναι εντάξει, κάποιες φορές, απλώς να κοιτάς τα άνθη να πέφτουν.
Διαβάστε επίσης:
Κραν Μοντανά: Νέο βίντεο – μαρτυρία για την αδιαφορία της ιδιοκτησίας την ώρα της πυρκαγιάς
Γενική απεργία και διαδηλώσεις κατά της ICE στη Μινεσότα (βίντεο)
Δυσαρέσκεια στο Μαξίμου για την Όλγα Κεφαλογιάννη
