Η κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης αναμένεται να ξεκινήσει σε μια συγκυρία έντονης πολιτικής ρευστότητας και ανακατατάξεων παράλληλα με την είσοδο νέων παραγόντων στο πολιτικό σκηνικό, γεγονός που καθιστά την όλη διαδικασία χρονοβόρα, και απαιτητική και αυτό γιατί το Σύνταγμα προβλέπει συγκεκριμένες ενέργειες.
Το διάγγελμα του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη σηματοδότησε ουσιαστικά την έναρξη της διαδικασίας της συνταγματικής αναθεώρησης, η οποία αναμένεται να ξεκινήσει στη Βουλή τον Μάρτιο.
Η Διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης – Βήμα-βήμα από την Επιτροπή έως την Ολομέλεια
Οι διατάξεις που θα προτείνουν προς αναθεώρηση τα κοινοβουλευτικά κόμματα, προκειμένου να γίνουν δεκτές, θα πρέπει να συγκεντρώνουν την υπογραφή τουλάχιστον 50 βουλευτών.
Η επόμενη πρωτοβουλία ανήκει στον Πρόεδρο της Βουλής που καλεί τα κόμματα να ορίσουν τους εκπροσώπους τους για τη συγκρότηση της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, οι εργασίες της οποίας αναμένεται να διαρκέσουν από δύο έως τρεις μήνες.
Με την ολοκλήρωση των εργασιών της Επιτροπής, τα κόμματα καταθέτουν τα πορίσματά τους, τα οποία εισάγονται προς συζήτηση και ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής, κατόπιν πρότασης τουλάχιστον πενήντα βουλευτών.
Στην Ολομέλεια, οι προτάσεις αναθεώρησης απαιτούν πλειοψηφία τριών πέμπτων του συνόλου των βουλευτών, δηλαδή 180 ψήφους, σε δύο ονομαστικές ψηφοφορίες που απέχουν μεταξύ τους τουλάχιστον έναν μήνα.
Διάταξη που δεν συγκεντρώνει τουλάχιστον 151 ψήφους σε μία από τις δύο ψηφοφορίες αποσύρεται. Αντιθέτως, διάταξη που θα λάβει 180 ψήφους και στις δύο ψηφοφορίες, μπορεί να αναθεωρηθεί από την επόμενη Βουλή με απλή πλειοψηφία, δηλαδή με 150 ψήφους.
Όσα άρθρα συγκεντρώσουν από 151 έως 179 ψήφους, θα απαιτήσουν, για την τροποποίησή τους από την επόμενη Βουλή, αυξημένη πλειοψηφία τουλάχιστον 180 βουλευτών.
Προσπάθειες συναίνεσης και πολιτικές συγκρούσεις
Στο πλαίσιο αυτό, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιδιώκει, μέσω του αναθεωρητικού εγχειρήματος, να αποτυπώσει ένα σαφές ιδεολογικό αποτύπωμα, προσδίδοντας στη διαδικασία το πρόσημο μιας φιλελεύθερης αναθεώρησης, όπως το άρθρο 16 για ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων και το άρθρο 103 για την μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων. Η επιλογή αυτή, ωστόσο, ενδέχεται να προκαλέσει αναπόφευκτα ρήγματα στη συναίνεση που επιχειρεί να οικοδομήσει, κυρίως με το ΠΑΣΟΚ, δυσχεραίνοντας περαιτέρω την επίτευξη ευρύτερων συναινέσεων.
Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ από την πλευρά του έσπευσε να αναφερθεί στην πρόθεση του κόμματος του, να καταθέσει τη δική του πρόταση για την αναθεώρηση του άρθρου 86 του Συντάγματος, περί ευθύνης υπουργών, επιδιώκοντας συνεννόηση και κοινό βηματισμό με τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά. Από τη διαδικασία του διαλόγου εξαιρείται η Πλεύση Ελευθερίας, όπως γνωστοποίησε ο κ. Τσουκαλάς.
Οι πρώτες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης μετά το διάγγελμα του πρωθυπουργού
Αμέσως μετά το διάγγελμα του πρωθυπουργού, βουλευτές της αντιπολίτευσης προέβησαν σε δηλώσεις στο Περιστύλιο της Βουλής προκειμένου να καταγραφούν οι θέσεις και οι προθέσεις των κομμάτων τους.
Ο Παναγιώτης Δουδωνής, μιλώντας στο Περιστύλιο της Βουλής, υπογράμμισε τον πρωταγωνιστικό ρόλο του ΠΑΣΟΚ στην έναρξη της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση, σημειώνοντας χαρακτηριστικά: «Το ΠΑΣΟΚ άνοιξε πρώτο τη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση. Εμάς οι θεσμοί μας ενδιαφέρουν πολύ περισσότερο από αυτούς οι οποίοι τους καταπατούν. Θα συμμετάσχουμε στη σχετική συζήτηση από τη δική μας αφετηρία, και με σκοπό να διαμορφωθούν οι σχετικές ρυθμίσεις και οι σχετικές υπερπλειοψηφίες στην δεύτερη την λεγόμενη αναθεωρητική Βουλή κατά τις προβλέψεις του ίδιου του Συντάγματος».
Ο Βασίλης Κόκκαλης, βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, εξέφρασε την αρνητική του στάση απέναντι στην πρωτοβουλία του πρωθυπουργού, καλώντας παράλληλα τα πολιτικά κόμματα σε ουσιαστικό και δημοκρατικό διάλογο με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «πάει πολύ να ζητάει υπέρβαση των διαφόρων η Νέα Δημοκρατία και ο κύριος Μητσοτάκης και συναίνεση όταν έχουν παραβιάσει τόσες φορές το Σύνταγμα. Ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ καλεί σε δημοκρατικό διάλογο κόμματα, για την κατοχύρωση ατομικών και εργασιακών δικαιωμάτων, για την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης την ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας».
Από την πλευρά του ΚΚΕ, το άρθρο 16 του Συντάγματος, που αφορά την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, συνιστά αδιαπραγμάτευτη «κόκκινη γραμμή», ενώ σοβαρές επιφυλάξεις εκφράζονται και για το άρθρο 86, το οποίο αφορά την ευθύνη των υπουργών.
Η Μαρία Κομνηνάκα, σχολιάζοντας τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού για τη συνταγματική αναθεώρηση, υποστήριξε πως «οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού για την συνταγματική αναθεώρηση παραπέμπουν σε αντιδραστικές τομές όπως αυτές για την περαιτέρω εμπορευματοποίηση της ανώτατης εκπαίδευσης, τα δικαιώματα των δημοσίων υπαλλήλων. Φυσικά αγνοεί πλήρως το αίτημα για οριστική κατάργηση και όχι αναθεώρηση του άρθρου 86 όπως έχει ζητήσει το ΚΚΕ από την προηγούμενη η συνταγματική αναθεώρηση που αγνοήθηκε. Το ΚΚΕ θα βρεθεί απέναντι σε όλες αυτές τις αλλαγές και δεν υπάρχει καμία βάση για συναίνεση».
Με αιχμή την αναθεώρηση του άρθρου 16 για την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, του άρθρου 86 που αφορά την ευθύνη των υπουργών και του άρθρου 103 σχετικά με τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, η Νέα Αριστερά αντιδρά έντονα στην προωθούμενη από τη Νέα Δημοκρατία συνταγματική αναθεώρηση. Όπως επισημαίνει σε ανακοίνωσή της, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία «αποτελεί έναν ακόμη λόγο να φράξουμε το δρόμο σε μια τρίτη θητεία της ΝΔ, μέσω της οποίας θα ολοκληρωθεί η θεσμική καταστροφή».
Διαβάστε επίσης
Οι τρεις στόχοι Μητσοτάκη για τη Συνταγματική Αναθεώρηση
Φάμελλος για αναθεώρηση συντάγματος: «Η υποκρισία έχει και ένα όριο» (βίντεο)
Αλλαγή ατζέντας από τον Μητσοτάκη με αιχμή τη Συνταγματική αναθεώρηση
