Με φόντο τη γεωπολιτική ένταση και τον εμπορικό προστατευτισμό, οι χώρες BRICS ετοιμάζονται να εκδώσουν κοινή δήλωση που στρέφεται, χωρίς να το λέει ρητά, κατά των πολιτικών Τραμπ. Το τελικό ανακοινωθέν της συνόδου κορυφής στο Ρίο ντε Τζανέιρο, υπό την προεδρία του Λούλα ντα Σίλβα, αναμένεται να εκφράσει «σοβαρές ανησυχίες» για μονομερείς δασμούς και κυρώσεις που διαταράσσουν το παγκόσμιο εμπόριο.
Οι ηγέτες Βραζιλίας, Ρωσίας, Ινδίας, Κίνας και Ν. Αφρικής, μαζί με νέα μέλη όπως Αίγυπτος και Ιράν, καταδικάζουν τα «μονομερή καταναγκαστικά μέτρα» που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και τους κανόνες του ΠΟΕ. Χωρίς να κατονομάζουν τις ΗΠΑ, η αναφορά στους νέους δασμούς του Λευκού Οίκου είναι προφανής.
Η Ινδία κρατά ισορροπίες με την Ουάσινγκτον
Παρά το συνολικό πνεύμα αποδοκιμασίας, το κείμενο αποφεύγει άμεσες επιθέσεις κατά των ΗΠΑ, καθώς υπάρχουν εσωτερικές διαφοροποιήσεις. Η Ινδία, ειδικά, δεν επιθυμεί να διαρραγούν οι σχέσεις με την Ουάσινγκτον, ενόψει μάλιστα των νέων δασμών που τίθενται σε ισχύ στις 9 Ιουλίου.
Δριμεία επίθεση για Γάζα, Ιράν και «πεινασμένους πολέμους»
Η προσυμφωνημένη διακήρυξη αναμένεται να καταδικάσει τις στρατιωτικές επιθέσεις κατά του Ιράν από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, κάνοντας λόγο για παραβίαση του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Επιπλέον, ζητείται:
-
Μόνιμη κατάπαυση του πυρός στη Γάζα
-
Αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων
-
Απελευθέρωση όλων των ομήρων
Οι BRICS καταγγέλλουν ευθέως την «πείνα ως μέσο πολέμου», στηλιτεύοντας τη συστηματική παρεμπόδιση ανθρωπιστικής βοήθειας στα παλαιστινιακά εδάφη.
Αντίθετοι με τον στρατιωτικό πληθωρισμό Τραμπ
Οι ηγέτες των BRICS εκφράζουν ανησυχία για την αύξηση των παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών, τονίζοντας ότι υπονομεύουν τη διεθνή σταθερότητα, σε ευθεία αντίθεση με την πρόσφατη απαίτηση Τραμπ για 5% αμυντικές δαπάνες στα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ.
Στήριξη στη Συμφωνία του Παρισιού – Παγκόσμιο πλαίσιο για την AI
Η κοινή δήλωση αναμένεται να υπογραμμίσει την ανάγκη επιστροφής στις δεσμεύσεις της Συμφωνίας του Παρισιού, από την οποία οι ΗΠΑ είχαν αποχωρήσει επί Τραμπ. Παράλληλα, προωθείται η ιδέα ενός διεθνούς πλαισίου για τη διακυβέρνηση της Τεχνητής Νοημοσύνης, απέναντι στην αμερικανική άρνηση ρυθμιστικών μηχανισμών τύπου Ε.Ε.
Διεύρυνση μπλοκ, αλλά με ρήγματα
Η Σύνοδος σηματοδοτεί τη διεύρυνση των BRICS με 6 νέα πλήρη μέλη (Αίγυπτος, Αιθιοπία, Ιράν, Ινδονησία, ΗΑΕ, Αργεντινή) και 10 νέους εταίρους (Καζακστάν, Νιγηρία, Βιετνάμ, Ταϊλάνδη, κ.ά.). Ωστόσο, παραμένουν διαφωνίες για:
-
Την εκπροσώπηση στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ
-
Την ηγεμονική επιρροή της Κίνας, ειδικά απέναντι στην Ινδία
Η τελική μορφή του ανακοινωθέντος θα οριστικοποιηθεί την Κυριακή 7 Ιουλίου – την ίδια ημέρα που ο Ντόναλντ Τραμπ θα υποδεχθεί τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου στον Λευκό Οίκο. Μια συμβολική ταύτιση που ενισχύει τις αντιθέσεις.
