Στο Κοινοβούλιο κατατέθηκε το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο: «Παρεμβάσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας – Τροποποιήσεις στη δημοσίευση διαθηκών – Ανακοπές κατά της αναγκαστικής εκτέλεσης – Λοιπές διατάξεις».
Η επεξεργασία του ξεκινά την Τρίτη, 15 Ιουλίου 2025, στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή.
Μέρος Α’: Προδικασία για ταχύτερη εκδίκαση
Το πρώτο μέρος του νομοσχεδίου περιλαμβάνει εκτεταμένες τροποποιήσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (π.δ. 503/1985), με στόχο να συμπληρωθεί η θεσμική μεταρρύθμιση που ξεκίνησε με τους νόμους 5108/2024 και 5134/2024, για την ενοποίηση των δικαστηρίων πρώτου βαθμού και την αναδιάρθρωση του δικαστικού χάρτη της χώρας.
Έμφαση δίνεται στην τακτική διαδικασία, η οποία παραμένει ο κύριος «θύλακας» καθυστερήσεων, ειδικά μετά την εφαρμογή του ν. 4335/2015. Γι’ αυτό και εισάγεται στάδιο προδικασίας, ώστε ζητήματα αοριστίας ή τυπικών ελλείψεων να αντιμετωπίζονται εγκαίρως και όχι κατά την εκδίκαση, η οποία συχνά πραγματοποιείται πολλά χρόνια μετά την κατάθεση του δικογράφου.
Μέρος Β’: Ηλεκτρονική πλατφόρμα για ανακοπές
Το δεύτερο μέρος του νομοσχεδίου εισάγει νέο πλαίσιο επαναπροσδιορισμού των ανακοπών κατά της αναγκαστικής εκτέλεσης (άρθρα 632 & 933 ΚΠολΔ), μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας. Σκοπός είναι η αποσυμφόρηση των πρωτοδικείων και η επιτάχυνση των διαδικασιών, με επαναπροσδιορισμό δικασίμων και αυτοματοποιημένη διαχείριση εκκρεμοτήτων.
Οι νέες ρυθμίσεις κινούνται προς την κατεύθυνση ενός ψηφιακού εξορθολογισμού της Δικαιοσύνης, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η υπερσυσσώρευση υποθέσεων και να μειωθεί ο χρόνος αναμονής για τους διαδίκους.
Μέρος Γ’: Χρέωση υποθέσεων και αξιολόγηση καθυστερήσεων
Το τρίτο και τελευταίο μέρος του νομοσχεδίου φέρνει νέους κανόνες στη χρέωση υποθέσεων και την αξιολόγηση της καθυστέρησης στην έκδοση αποφάσεων. Εισάγονται ανώτατα και κατώτατα όρια χρεώσεων για τους δικαστικούς και εισαγγελικούς λειτουργούς, ανάλογα με τη σοβαρότητα και πολυπλοκότητα κάθε υπόθεσης.
Η καθυστέρηση στην επεξεργασία υποθέσεων θεωρείται πλέον λόγος μη προαγωγής, εκτός εάν ο λειτουργός έχει υπερβεί το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο χρέωσης – οπότε η καθυστέρηση τεκμαίρεται δικαιολογημένη. Η ρύθμιση αυτή στοχεύει στη δίκαιη αξιολόγηση του έργου των δικαστών και στην ισομερή κατανομή του φόρτου εργασίας.
Παράλληλα, αναγνωρίζεται ρητά η υποστελέχωση ως εμπόδιο για την εύρυθμη απονομή Δικαιοσύνης και προωθούνται δομικές λύσεις για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του συστήματος.
Το σχέδιο νόμου, εφόσον ψηφιστεί, θα αποτελέσει κομβικό βήμα στον εκσυγχρονισμό της Πολιτικής Δικαιοσύνης, προωθώντας γρηγορότερες διαδικασίες, τεχνολογική αναβάθμιση και αξιοκρατία στη Δικαιοσύνη.
