Η παγκόσμια χρήση άνθρακα έφτασε σε επίπεδο ρεκόρ το 2024, υπονομεύοντας τις διεθνείς προσπάθειες για την καταπολέμηση της κλιματικής κρίσης, σύμφωνα με τη νέα ετήσια έκθεση «Κατάσταση της Κλιματικής Δράσης» (State of Climate Action) που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη.
Παρόλο που η ανανεώσιμη ενέργεια σημείωσε «εκθετική» ανάπτυξη, με την ηλιακή ενέργεια να αναδεικνύεται ως η «ταχύτερα αναπτυσσόμενη πηγή ενέργειας στην ιστορία», η συνολική αύξηση της ζήτησης για ηλεκτρική ενέργεια οδήγησε σε μεγαλύτερη κατανάλωση άνθρακα, του πιο ρυπογόνου ορυκτού καυσίμου.
Η έκθεση, που εκδόθηκε από το think tank World Resources Institute, σκιαγραφεί μια ζοφερή εικόνα για την ικανότητα του κόσμου να περιορίσει την υπερθέρμανση στον 1,5∘C, όπως ορίζεται στη Συμφωνία του Παρισιού.
«Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κάνουμε σε μεγάλο βαθμό τα σωστά πράγματα. Απλώς δεν κινούμαστε αρκετά γρήγορα», δήλωσε η Clea Schumer, ερευνήτρια του World Resources Institute. «Ένα από τα πιο ανησυχητικά ευρήματα είναι ότι, για πέμπτη συνεχόμενη φορά, οι προσπάθειες για τη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα είναι εκτός πορείας».
Η ερευνήτρια τόνισε πως, αν η χρήση άνθρακα «συνεχίσει να σπάει ρεκόρ», η επίτευξη του στόχου του 1,5∘C είναι αδύνατη, καθώς η μετάβαση σε μηδενικές καθαρές εκπομπές άνθρακα μέχρι το 2050 απαιτεί τη ριζική στροφή του παγκόσμιου συστήματος ηλεκτροδότησης σε βάση χαμηλών εκπομπών.
Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου συνεχίζουν να αυξάνονται, αν και με χαμηλότερο ρυθμό, καθώς οι χώρες υστερούν στους στόχους μείωσης που έχουν θέσει. Η έκθεση επισημαίνει ότι, ενώ οι περισσότερες κυβερνήσεις έχουν δεσμευτεί για τη «σταδιακή μείωση» του άνθρακα, ορισμένοι ηγέτες προωθούν σθεναρά το καύσιμο. Αναφέρεται συγκεκριμένα στον πρωθυπουργό της Ινδίας, Narendra Modi, που πανηγύρισε την υπέρβαση του 1 δισ. τόνων παραγωγής άνθρακα, καθώς και στον Donald Trump στις ΗΠΑ, ο οποίος έχει εκφράσει την υποστήριξή του στα ορυκτά καύσιμα.
Αν και οι προσπάθειες του Trump να ανακόψει έργα καθαρής ενέργειας δεν έχουν ακόμη φανεί στις εκπομπές, η έκθεση προειδοποιεί για μελλοντικό αντίκτυπο, αν και χώρες όπως η Κίνα και η ΕΕ μπορούν να τον αμβλύνουν ευνοώντας τις ανανεώσιμες πηγές. Ωστόσο, ακόμη και η εκθετική ανάπτυξη της ηλιακής και αιολικής ενέργειας δεν επαρκεί, καθώς οι ετήσιοι ρυθμοί ανάπτυξής τους πρέπει να διπλασιαστούν για να επιτευχθούν οι απαραίτητες μειώσεις εκπομπών.
Άλλοι τομείς που κινούνται αργά είναι η ενεργειακή απόδοση στα κτίρια και οι βιομηχανικές εκπομπές, με τον τομέα του χάλυβα να αυξάνει την «ένταση άνθρακα». Αντίθετα, η ηλεκτροκίνηση κινείται ταχύτερα, με περισσότερο από ένα στα πέντε νέα οχήματα παγκοσμίως να είναι ηλεκτρικά (πλησιάζοντας το μισό στην Κίνα).
Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράζεται και για τους «απορροφητήρες άνθρακα» (δάση, ωκεανοί). Παρά τις δεσμεύσεις, η αποψίλωση των δασών συνεχίζεται: το 2024 χάθηκαν οριστικά πάνω από 8 εκατομμύρια εκτάρια δάσους. Η έκθεση καταλήγει ότι ο κόσμος πρέπει να κινηθεί εννέα φορές πιο γρήγορα για να σταματήσει την αποψίλωση.
Οι παγκόσμιοι ηγέτες αναμένεται να συναντηθούν τον επόμενο μήνα στη Σύνοδο Cop30 στη Βραζιλία, όπου το κεντρικό ερώτημα θα είναι πώς θα ανταποκριθούν οι χώρες, δεδομένου ότι τα εθνικά σχέδια για τις μειώσεις εκπομπών (NDC) εκτιμάται πως θα είναι ανεπαρκή.
Με πληροφορίες από The Guardian
Διαβάστε επίσης:
Γιατί δεν θα γίνει η συνάντηση Τραμπ – Πούτιν στη Βουδαπέστη
Τραμπ: Το υπουργείο Δικαιοσύνης «πιθανόν μου οφείλει πολλά χρήματα»
