Όταν η Όλγα Γεροβασίλη τον Σεπτέμβρη του 2023, δύο περίπου εβδομάδες πριν ο Στέφανος Κασσελάκης εκλεγεί πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, έλεγε πως «οι διασπάσεις δεν είναι πάντα κακές», πολλοί θα πίστεψαν πως παραλογίζεται. Έναν αιώνα και κάτι πριν από την αντιπρόεδρο της ελληνικής Βουλής, το ίδιο είχε υποστηρίξει και ο Λένιν με τη φράση «προτού ενωθούμε και για να ενωθούμε, πρέπει πρώτα να χωρίσουμε αποφασιστικά και ξεκάθαρα».
Ο ηγέτης της Οκτωβριανής Επανάστασης δηλαδή εκτιμούσε όχι μόνο πως οι διασπάσεις δεν είναι απαραίτητα κακές αλλά ότι πολλές φορές μπορούν να δώσουν και προωθητική δύναμη. Τα παραδείγματα που αποδεικνύουν του λόγου το αληθές δεν είναι λίγα αλλά ας περιοριστούμε στα πιο πρόσφατα.
Το 2010, την ώρα που η οικονομική κρίση άρχιζε να δείχνει τα «δόντια» της στην Ελλάδα και η κατάρρευση και ανασύνθεση του πολιτικού σκηνικού ξεκινούσε, στον Συνασπισμό «σκοτώνονταν» για το αν πρέπει να συνεργαστούν στους δήμους και τις περιφέρειες με το ΠΑΣΟΚ ή με τη ριζοσπαστική Αριστερά.
Το δίλημμα μάλιστα διευρύνθηκε με τη μια πλευρά, αυτή του προέδρου Αλέξη Τσίπρα να υποστηρίζει πως πρέπει να διατηρηθεί το εγχείρημα του ΣΥΡΙΖΑ και εκείνη του Φώτη Κουβέλη, τότε επικεφαλής της Ανανεωτικής πτέρυγας του κόμματος να υποστηρίζει σθεναρά την εγκατάλειψή του. Το Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ ψήφισε με μεγάλη πλειοψηφία υπέρ της διατήρησης του μετωπικού σχήματος με την Ανανεωτική Πτέρυγα να αποχωρεί εν μέσω αποδοκιμασιών, να δημιουργεί λίγο αργότερα τη Δημοκρατική Αριστερά, να διασπά την ΚΟ του κόμματος και για πολύ καιρό να προηγείται με ποσοστά… διπλάσια της Κουμουνδούρου στις δημοσκοπήσεις.
Το μέχρι πρότινος ενιαίο κόμμα κατέβηκε στην Περιφέρεια Αττικής με… 3,5 ψηφοδέλτια. Το επίσημο με υποψήφιο τον Αλέξη Μητρόπουλο που τότε εξερχόταν από το ΠΑΣΟΚ, εκείνο του Αλέκου Αλαβάνου που είχε απομακρυνθεί προσφάτως από τον ΣΥΡΙΖΑ, του υποψηφίου της ΔΗΜΑΡ, Γρηγόρη Ψαριανού, ενώ αρκετές ψήφους από τον χώρο είχε πάρει και ο επίσης προσφάτως διαγραμμένος από το ΠΑΣΟΚ, Γιάννης Δημαράς ο οποίος είχε μόλις φτιάξει το Άρμα Πολιτών.
Αν «πάγωνε» κανείς την εικόνα εκείνη τη στιγμή θα πίστευε πως ο ΣΥΡΙΖΑ του 35χρονου Αλέξη Τσίπρα βάδιζε τον δρόμο της διάλυσης. Όμως η δυναμική των πραγμάτων έφερε το κόμμα δύο μόλις χρόνια αργότερα σε θέση αξιωματικής αντιπολίτευσης και έπειτα από άλλα τρία στην κυβέρνηση. Αν κάποιος το έλεγε στα μέλη του ΣΥΡΙΖΑ σε εκείνο το συνέδριο πιθανότατα θα τον περνούσαν για τρελό. Κι όμως συνέβη. Θα ήταν το ίδιο εύκολο αν δίπλα στον Αλέξη Τσίπρα που «ύψωνε» τους τόνους την περίοδο των μνημονίων, υπήρχε ο Φώτης Κουβέλης της «σταδιακής απαγκίστρωσης»; Πιθανότατα όχι και παρά το γεγονός πως ο ΣΥΡΙΖΑ ήρθε τελικά στα λόγια της ΔΗΜΑΡ και όχι το αντίθετο.
Πρόβλημα ο ΣΥΡΙΖΑ δεν αντιμετώπισε ούτε στη διάσπαση του 2015, όταν αν και η αριστερή πτέρυγα του κόμματος υπό τον Παναγιώτη Λαφαζάνη έφυγε δημιουργώντας τη Λαϊκή Ενότητα και παρά το γενικό κλίμα που έμοιαζε να είναι πολύ βαρύτερο η ΛΑΕ έλαβε μόλις 2,86% και δεν κατάφερε να μπει στη Βουλή ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχασε σχεδόν τίποτα σε ποσοστά συνεχίζοντας για τέσσερα ακόμα χρόνια την κυβερνητική του πορεία.
Κάτι αντίστοιχο μοιάζει να ισχύει και για τη Νέα Αριστερά. Ναι, το κόμμα της Πατησίων δεν έχει καταφέρει ποτέ να περάσει ούτε δημοσκοπικά το 2,5% και πολλοί είναι αυτοί που καγχάζουν μιλώντας για «διάσπαση του ατόμου», μηρυκάζοντας και το αιώνιο κλισέ περί πολυδιάσπασης της Αριστεράς. Ποιος δεν γνώριζε δηλαδή ότι πρόκειται για μια εκλογική συγκόλληση με ημερομηνία λήξης; Τα δύο κομμάτια που συγκρότησαν άλλωστε τη Νέα Αριστερά αποτελούσαν εντός του ΣΥΡΙΖΑ διαφορετικές και αντιμαχόμενες τάσεις που αποχώρησαν μήπως γλιτώσουν λίγη από την πολιτική τους αξιοπρέπεια μετά την εκλογή Κασσελάκη.
Τα πολιτικά τους σχέδια όμως είναι διαφορετικά και αυτό δεν συμβιβάζεται με κάποιον τρόπο. Η διάσπαση της Νέας Αριστεράς είναι δεδομένη και τα ερωτήματα αφορούν πλέον αποκλειστά τον χρόνο και τον τρόπο. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το 2,5% θα χωριστεί σε 1,5% και 1% ή 1,25% και 1,25%. Αντίθετα απελευθερωμένα τα στελέχη της τάσης του Αλέξη Χαρίτση θα μπορούν πλέον να ανοίξουν με άλλους όρους τη συζήτηση με τον ΣΥΡΙΖΑ για τη συγκόλληση των 9 + 25 βουλευτών τους που θα τους φέρει και πάλι σε θέση αξιωματικής αντιπολίτευσης κάτι που με τη σειρά του θα δώσει μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ στα εν λόγω στελέχη στη συζήτηση με τον πιθανό φορέα του Αλέξη Τσίπρα.
Λίγο πιο δύσκολα θα είναι τα πράγματα για την ομάδα Σακελλαρίδη – Τσακαλώτου, η οποία στην προσπάθειά της για την «ανασύνθεση της Αριστεράς» θα πρέπει να πείσει τους συνομιλητές της ότι τα μνημονιακά μπαγκάζια των άλλοτε υπουργών του ΣΥΡΙΖΑ δεν θα είναι πρόβλημα.
Δεν πρόκειται βέβαια για «βόλτα στο πάρκο». Η ομάδα Χαρίτση – Αχτσιόγλου για να τα βρει με τον ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να ξεπεράσει την παρουσία εκεί των Παππά – Πολάκη που αποτελούν «κόκκινο πανί». Αντίστοιχα, το μελάνι που έχει χυθεί μεταξύ Βαρουφάκη και Τσακαλώτου δεν θα είναι εύκολο να ξεπεραστεί. Σε κάθε περίπτωση η διαφαινόμενη διάσπαση της Νέας Αριστεράς μοιάζει περισσότερο να οδηγεί σε επίσπευση των εξελίξεων και λιγότερο σε αδιέξοδο.
Διαβάστε ακόμα
Νέα Αριστερά: Επιμένει στο δημοψήφισμα ο Αλέξης Χαρίτσης
Νέα Αριστερά: Ήρθε η ώρα των αποφάσεων για τον Αλέξη Χαρίτση
Κοντά στη διάσπαση η Νέα Αριστερά μετά το «όχι» Γαβριήλ – Τσακαλώτου στην πρόταση Χαρίτση
