Καθυστερήσεις 6 έως και 12 μηνών παρουσιάζουν πολλά μεγάλα δημόσια έργα που έχουν ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης, λόγω καθυστερήσεων στην ολοκλήρωση των διαγωνισμών, ενστάσεων, προβληματικών μελετών που θέλουν επαναπροσδιορισμό και κωλυσιεργίας υπηρεσιών. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα αν τα έργα αυτά δεν ολοκληρωθούν μέχρι το τέλος του 2026, που λήγει το πρόγραμμα του ΤΑΑ, τα χρήματα που τα αφορούν να χαθούν οριστικά.
Και πρόκειται για κεφάλαια που έχουν εγκριθεί δηλαδή μετράνε στο (θεωρητικό) ποσοστό εκταμίευσης κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης όμως στην ουσία αν τα έργα δεν προλάβουν να υλοποιηθούν, χάνονται. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι το ποσοστό απορρόφησης περίπου 70% των κονδυλίων του ΤΑΑ που παρουσιάζεται από την Κυβέρνηση ως ένα από τα μεγαλύτερα της Ευρώπης δεν θα μπει στα ταμεία του κράτους αν τελικά τα έργα που αυτή τη στιγμή «λιμνάζουν» για διάφορους λόγους δεν ολοκληρωθούν μέχρι την προθεσμία του τέλους του 2026.
Κι αυτό γιατί το Ταμείο Ανάκαμψης δεν επιτρέπει ουσιαστικές παρατάσεις όπως για παράδειγμα μπορεί να συμβεί με το ΕΣΠΑ. Η χρηματοδότηση σταματά οριστικά στο τέλος του 2026, με μια μικρή δυνατότητα ολοκλήρωσης κάποιων έργων μέχρι το 2027, αλλά μόνο εφόσον έχουν ήδη ξεκινήσει και δεν παρουσιάζουν μεγάλες καθυστερήσεις.
Έτσι το κυβερνητικό αναπτυξιακό αφήγημα για δραστική μείωση χρέους που στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό και από τα έργα που στηρίζονται σε αυτούς τους πόρους, μπορεί να αποδειχθεί κενό γράμμα, καθώς τα χρήματα βάσει των ποσοστών που ανακοινώνονται ότι έχουν εκταμιευτεί μπορεί τελικά να μην απορροφηθούν πραγματικά.
Και αυτό μπορεί να ανατρέψει όλο τον αναπτυξιακό προγραμματισμό έως το 2030, καθώς με βάση τα στοιχεία η Ελλάδα φέρεται να έχει αντλήσει περίπου 18 δισ. ευρώ, αυτό όμως αφορά εκταμίευση και όχι την τελική απορρόφηση που γίνεται όταν τα έργα πραγματικά υλοποιούνται στο πεδίο. Αυτή τη στιγμή τα έργα που βρίσκονται σε πιο προχωρημένη φάση δηλαδή τα πιο ώριμα είναι, τα τεχνολογικά που έχουν να κάνουν με τις ψηφιακές υποδομές του Δημοσίου, τα μεγάλα ενεργειακά έργα και διασυνδέσεις, η κατασκευή σχολείων, νοσοκομείων και δημοτικών υπηρεσιών, και τα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων.
Την ίδια ώρα όμως μεγάλα έργα που έχουν να κάνουν με «βαριές υποδομές» κινδυνεύουν να χάσουν το «τρένο» του Ταμείου Ανάκαμψης. Επίσης παράγοντες της αγοράς αναφέρουν ότι κυβερνητικές εξαγγελίες για επενδύσεις σε μεγάλα έργα μετά το 2027 που θα σταματήσει το ΤΑΑ, βρίσκονται ουσιαστικά στο κενό καθώς δύσκολα θα βρεθούν επενδυτές να τις υλοποιήσουν χωρίς τη βοήθεια του Ταμείου.
Διαβάστε ακόμα
Ελλάδα 2.0σε αδιέξοδο: Χάνονται πόροι από το ΤΑΑ για υγεία, στέγη και πράσινη μετάβαση
