Ένα σύνθετο πλέγμα άτυπων επαφών, παρασκηνιακών συναντήσεων και ανεπίσημων διαύλων βρίσκεται τις τελευταίες ημέρες στο επίκεντρο ανησυχίας σε διπλωματικούς κύκλους στην Ευρώπη και την Ουάσινγκτον. Κεντρικός κόμβος: το Μαϊάμι. Εκεί, στα τέλη Οκτωβρίου, πραγματοποιήθηκαν επαφές που από ότι φαίνεται οδήγησαν στη διαμόρφωση ενός μυστικού σχεδίου 28 σημείων για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Το σχέδιο, προϊόν συνομιλιών μεταξύ του απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ, του Ρώσου αξιωματούχου Κιρίλ Ντμιτρίεφ και του Τζάρεντ Κούσνερ, προέκυψε σε συνθήκες απόλυτης μυστικότητας και παρουσιάστηκε σε Κίεβο και Ευρωπαίους εταίρους χωρίς καμία προειδοποίηση. Η αιφνιδιαστική κίνηση επανέφερε στον Λευκό Οίκο τις ανησυχίες για μια προσπάθεια χάραξης εξωτερικής πολιτικής εκτός επίσημων θεσμών.
Ένα έγγραφο με ρωσικό αποτύπωμα
Το 28σελιδο σχέδιο παρουσιάζεται από ορισμένες πλευρές ως «οδικός χάρτης ειρήνης». Οι περισσότεροι αναλυτές, όμως, βλέπουν σε αυτό μια πρόταση που γλιστρά επικίνδυνα προς τις ρωσικές θέσεις: περιορισμούς στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, αναστολή στρατιωτικών επιχειρήσεων και γκρίζες ζώνες σε ζητήματα εδαφικού ελέγχου.
Διπλωματικές πηγές σε Βρυξέλλες και Βερολίνο κάνουν λόγο για «μονομερή προσέγγιση», η οποία δεν αντανακλά το πραγματικό πεδίο του πολέμου ούτε τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί στους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Ο ρόλος του Κιρίλ Ντμιτρίεφ και οι κυρώσεις που… δεν ισχύουν για όλους
Η παρουσία του Κιρίλ Ντμιτρίεφ, επικεφαλής του κρατικού ρωσικού επενδυτικού ταμείου RDIF, προκαλεί τις ισχυρότερες αντιδράσεις. Ο Ντμιτρίεφ βρίσκεται επίσημα σε αμερικανικές κυρώσεις και όμως, του δόθηκε ειδική εξαίρεση για να εισέλθει στις ΗΠΑ και να συμμετάσχει στις συναντήσεις.
«Δεν είναι απλώς διπλωματικό ατόπημα, είναι θεσμική παραβίαση», σημειώνει πρώην Αμερικανός αξιωματούχος στο Politico, επισημαίνοντας ότι τέτοιες εξαιρέσεις χορηγούνται «μόνο σε περιπτώσεις εθνικής ανάγκης – και αυτή δεν είναι μια από αυτές».
Το Κίεβο δυσανασχετεί σε δύσκολη θέση ο Ζελένσκι
Το Κίεβο ενημερώθηκε για το σχέδιο, σύμφωνα με πληροφορίες, μέσω της τουρκικής κυβέρνησης. Ο Γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας Ρουστέμ Ουμέροφ βρέθηκε στο Μαϊάμι την ίδια περίοδο, κάτι που δημιούργησε φήμες για άτυπη συμμετοχή του στις συζητήσεις.
Ο ίδιος το διέψευσε, μιλώντας για «τεχνική επίσκεψη». Ωστόσο, στο ουκρανικό επιτελείο επικρατεί έντονη ανησυχία, καθώς διεθνή δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει το ενδεχόμενο περιορισμού στρατιωτικής βοήθειας εάν το Κίεβο απορρίψει το σχέδιο.
Παράλληλη διπλωματία; Η Ουάσινγκτον σε αμηχανία
Στις ΗΠΑ, βουλευτές από το Δημοκρατικό Κόμμα και μέρος των Ρεπουμπλικάνων εκφράζουν φόβους ότι η ομάδα του Τραμπ επιχειρεί να διαμορφώσει μια προσωπική ατζέντα, με επαφές που θυμίζουν τις «backchannel» διαπραγματεύσεις της πρώτης θητείας του.
Αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ δήλωσε χαρακτηριστικά σε αμερικανικά ΜΜΕ:
«Δεν υπάρχει χώρος για διπλωματία σκιών όταν διακυβεύεται η ασφάλεια ολόκληρης της Ευρώπης».
Πού οδηγούν όλα αυτά;
Κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα. Το μόνο σαφές είναι πως το «έγγραφο των 28 σημείων» έχει ήδη δημιουργήσει ένα ρήγμα δυσπιστίας μεταξύ Ουάσινγκτον και Ευρωπαίων εταίρων, ενώ στο Κίεβο αντιμετωπίζεται ως προσπάθεια επιβολής μιας λύσης που δεν έχει ζητήσει.
Οι διαθέσεις στη διεθνή κοινότητα παραμένουν τεταμένες. Κι ενώ ο πόλεμος συνεχίζεται, η συζήτηση για το αν οι παρασκηνιακές επαφές στο Μαϊάμι αποτελούν απόπειρα ειρήνης ή επικίνδυνο γεωπολιτικό πείραμα μένει ανοιχτή.
Διαβάστε επίσης:
Ασπροπόταμος: Χωριά αποκλεισμένα, μετά τα έντονα καιρικά φαινόμενα
Γάζα: 7 νεκροί μετά από ισραηλινές επιθέσεις
Παγκράτι: Δίωξη για τη φονική παράσυρση, αλλά χωρίς προφυλάκιση οι δύο οδηγοί
