Ένα εξαιρετικής σημασίας εύρημα ήρθε στο φως ανοιχτά της Αλεξάνδρειας, όταν οι υποβρύχιες έρευνες του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Υποβρύχιας Αρχαιολογίας (IEASM), υπό τη διεύθυνση του Φρανκ Γκοντιό, αποκάλυψαν ένα αρχαίο αιγυπτιακό σκάφος αναψυχής, από τα ελάχιστα που έχουν βρεθεί ποτέ και το πρώτο του είδους του στην Αίγυπτο. Το σκάφος φαίνεται να συμφωνεί πλήρως με την περιγραφή του Στράβωνα, ο οποίος επισκέφτηκε την Αλεξάνδρεια στα τέλη του 1ου αιώνα π.Χ. και αναφέρθηκε σε πολυτελή πλοία που χρησιμοποιούνταν από τη βασιλική αυλή και τους πολίτες για εορταστικές εκδρομές.
Το πλοιάριο, μήκους περίπου 35 μέτρων, κατασκευάστηκε στο πρώτο μισό του 1ου αιώνα μ.Χ. και διέθετε κεντρικό περίπτερο και καμπίνα με πολυτελή διάκοσμο, στοιχεία που υποδηλώνουν χρήση για αναψυχή, τελετές ή επίσημες βασιλικές εξορμήσεις. Εντοπίστηκε κοντά στο βυθισμένο νησί Αντίρροδος, τμήμα του ιστορικού Μεγάλου Λιμανιού της Αλεξάνδρειας, περιοχής συνυφασμένης με τα πτολεμαϊκά ανάκτορα και τα βασιλικά συγκροτήματα.
Η μαρτυρία του Στράβωνα και η επιβεβαίωση της αρχαίας περιγραφής
Ο Στράβων περιγράφει χαρακτηριστικά τέτοια πλοία ως «πολυτελώς εξοπλισμένα», χρησιμοποιούμενα από τη βασιλική αυλή και από πολίτες που κατέβαιναν μέσω καναλιών για να συμμετάσχουν σε δημόσιες εορτές, σε ατμόσφαιρα εύθυμη και συχνά ακραίας ακολασίας. Η ανακάλυψη ενός πλοίου που ανταποκρίνεται σε αυτή την περιγραφή προσφέρει σπάνια αρχαιολογική επαλήθευση ενός κειμένου που γνώριζαν μέχρι σήμερα οι ιστορικοί μόνο από γραπτές πηγές.
Ο καθηγητής Γκοντιό δήλωσε ότι η ανακάλυψη είναι «εξαιρετικά συναρπαστική», καθώς τέτοια σκάφη απεικονίζονται σε μωσαϊκά και έργα τέχνης – όπως στο περίφημο μωσαϊκό της Παλεστρίνα, όπου φαίνεται μικρότερο πλοιάριο ευγενών που κυνηγούν ιπποπόταμους – αλλά ποτέ έως τώρα δεν είχε εντοπιστεί ανάλογο σκάφος.
Η κατασκευή του σκάφους και η αποσύνδεση των δομικών στοιχείων
Το πλοίο βρέθηκε σε βάθος μόλις 7 μέτρων και άλλα 1,5 μέτρο κάτω από τον ιζηματογενή πυθμένα, σε εξαιρετικά καλή κατάσταση, με ξύλα που μαρτυρούν στιβαρή κατασκευή πιθανότατα για πάνω από 20 κωπηλάτες. Η πλώρη του ήταν επίπεδη και η πρύμνη στρογγυλεμένη, ένα σχήμα που υποδηλώνει σχεδιασμό ειδικά για πλεύση σε ρηχά νερά, όπως ακριβώς εκείνα του Δέλτα του Νείλου.
Αρχικά ο Γκοντιό υπέθεσε ότι επρόκειτο για δύο πλοία τοποθετημένα το ένα πάνω στο άλλο, εξαιτίας της ιδιότυπης ναυπηγικής διάρθρωσης. Με την πρόοδο της έρευνας, όμως, αναγνωρίστηκε ως ενιαίο σκάφος ιδιαίτερου τύπου.
Η Αλεξάνδρεια ως βυθισμένος κόσμος της αρχαιότητας
Το εύρημα έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά μεγάλων ανακαλύψεων στα νερά της Αλεξάνδρειας και του κόλπου του Αμπού Κιρ.
Το 2000, ο Γκοντιό ανέσυρε τις βυθισμένες πόλεις Θώνις–Ηράκλειον και Κάνωπος, αποκαλύπτοντας παλάτια, ναούς και δύο επιβλητικά κολοσσιαία αγάλματα Πτολεμαίων βασιλέων. Η Αλεξάνδρεια, με τα ανάκτορα, τους ναούς και τον περίφημο Φάρο των 130 μέτρων, υπήρξε μία από τις πιο λαμπρές πόλεις της Μεσογείου.
Μετά από αλλεπάλληλους σεισμούς και παλιρροϊκά κύματα, μεγάλο τμήμα του ιστορικού «Portus Magnus» και της παράκτιας ζώνης βυθίστηκε, παρασύροντας μαζί του αρχιτεκτονικά σύνολα ανεκτίμητης αξίας. Οι σημερινές ανασκαφές αποκαθιστούν σταδιακά την εικόνα αυτού του χαμένου κόσμου.
Διαβάστε επίσης:
Χρηματιστήριο: Μικρή άνοδος στο κλείσιμο και τζίρο στα 260,03 εκατ. ευρώ
Δολοφονία τοπογράφου στο Νέο Ψυχικό: «Συμβόλαιο θανάτου» βλέπει η εισαγγελέας
Aποτροπιασμός στην Τουρκία: Μαθητές με αυτισμό δεμένοι στα θρανία (βίντεο)
