Χαμηλές οι προσδοκίες για την άτυπη πενταμερής στη Νέα Υόρκη. Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, θα συμμετάσχει στη διευρυμένη συνάντηση, στις 16 και 17 Ιουλίου, για το Κυπριακό, υπό τον ΓΓ του ΟΗΕ, με στόχο, όπως ανέφερε, τη δημιουργία προϋποθέσεων για επανέναρξη συνομιλιών.
Σε δηλώσεις του μετά την τέλεση τρισάγιου στο κοιμητήριο Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, για τους πεσόντες του πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου 1974, ο Πρόεδρος υπογράμμισε ότι υπάρχουν κόκκινες γραμμές και διευκρίνισε ότι τα όποια μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) δεν αντικαθιστούν την λύση του Κυπριακού.
«Ξέρουμε τους στόχους μας, ξέρουμε τις επιδιώξεις μας. Για εμάς η παρούσα κατάσταση πραγμάτων δεν μπορεί να αποτελεί το μέλλον της πατρίδας μας», δήλωσε ο Πρόεδρος. «Πηγαίνουμε στη Νέα Υόρκη για να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για επανέναρξη των συνομιλιών», πρόσθεσε, αναφέροντας ότι έχει επίγνωση των δυσκολιών, των προβλημάτων και των προκλήσεων.
«Αλλά την ίδια στιγμή γνωρίζω ότι όταν πρωτοξεκινήσαμε αυτή την προσπάθεια, τον Μάρτιο του 2023, λαμβάνοντας υπόψη τις τουρκικές προσεγγίσεις, ούτε διορισμός Προσωπικού Απεσταλμένου θα υπήρχε, ούτε διευρυμένη συνάντηση στη Γενεύη, ούτε διορισμός από την Ευρωπαϊκή Ένωση και πολλά άλλα», σημείωσε.
«Δεν υποβαθμίζω, δεν παραβλέπω τις δυσκολίες, πάντα υπήρχαν δυσκολίες στο Κυπριακό, αλλά έχουμε ένα ξεκάθαρο πλάνο, ένα ξεκάθαρο σχεδιασμό και βάσει αυτού θα κινηθούμε και στη Νέα Υόρκη», επανέλαβε ο Πρόεδρος.
Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τον ρόλο της ΕΕ, δεδομένου ότι στη Νέα Υόρκη δεν θα παρευρίσκεται ο Απεσταλμένος της Κομισιόν για το Κυπριακό, Γιοχάνες Χαν, ο Πρόεδρος αναφέρθηκε στην επιστολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά τη συνάντηση της Γενεύης τον περασμένο Μάρτιο, λέγοντας ότι είναι «ένα σημείο αναφοράς σε σχέση και με το ενδιαφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και το πλαίσιο της λύσης».
Σημείωσε, ακόμα, ότι ο διορισμός Απεσταλμένου, ήταν ένα αίτημα της Λευκωσίας. «Η παρουσία του κ. Χαν στην Νέα Υόρκη θα ήταν βοηθητική, με γνωστή την προσέγγιση της τουρκικής πλευράς», συνέχισε, επισημαίνοντας ότι «εκείνο που εργαζόμαστε είναι με την επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών η Ευρωπαϊκή Ένωση να είναι παρούσα».
Είπε, εξάλλου, ότι «όλο αυτό το διάστημα εργάζεται ο κ. Χαν προς όλες τις κατευθύνσεις και ειδικότερα προς την κατεύθυνση Τουρκίας». Υπογράμμισε, δε, ότι «η όποια εξέλιξη στις ευρωτουρκικές σχέσεις, που αποτελεί στρατηγικό στόχο για την Τουρκία, περνά μέσα και από τις εξελίξεις στο Κυπριακό».
Ερωτηθείς αναφορικά με κόκκινες γραμμές και ΜΟΕ, ο Πρόεδρος διευκρίνισε ότι «τα οποία μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης θα πρέπει να αποσκοπούν στο να ενισχύσουν την προσπάθεια για επίλυση του Κυπριακού στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου» και ότι «δεν είναι κάτι που αντικαθιστά την λύση του Κυπριακού ή μπορεί με οποιοδήποτε τρόπο να αντικαταστήσει την λύση του Κυπριακού».
Εξήγησε ότι τα ΜΟΕ θα πρέπει να δώσουν ώθηση για επανέναρξη των συνομιλίων και λύση του Κυπριακού στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου. «Άρα ναι, είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που προωθούν την επίλυση του Κυπριακού στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου», είπε. Υπογράμμισε, όμως, ότι βασική κόκκινη γραμμή είναι ότι δεν είναι πρόθυμη η Κυπριακή Δημοκρατία να συζητήσει «τα οποιαδήποτε μέτρα οικοδομής εμπιστοσύνης, τα οποία παραπέμπουν στις γνωστές τουρκικές προτάσεις και θέσεις περί λύσης δύο κρατών».
Στη Νέα Υόρκη και ο Φιντάν
Στη Νέα Υόρκη θα βρεθεί και ο υπουργός Εξωτερικών τη Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, προκειμένου να συμμετάσχει στην άτυπη διευρυμένη συνάντηση για την Κύπρο.
Πηγές του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, επισημαίνουν ότι οι άτυπες συναντήσεις με διευρυμένη συμμετοχή που πραγματοποιήθηκαν στη Γενεύη στις 17-18 Μαρτίου και αυτές που θα πραγματοποιηθούν στη Νέα Υόρκη δεν αποτελούν «συνέχεια προηγούμενων διαπραγματευτικών διαδικασιών» ή «έναρξη νέας διαπραγματευτικής διαδικασίας».
Παράλληλα, τουρκικές ενημερωτικές ιστοσελίδες μεταδίδουν δηλώσεις του ηγέτη των Τουρκοκυπρίων, Ερσίν Τατάρ, κατά την αναχώρησή του για τη Νέα Υόρκη.
Ο Ερσίν Τατάρ κατηγόρησε την ελληνοκυπριακή πλευρά ότι κλιμακώνει τις εντάσεις και δήλωσε ότι οι Τουρκοκύπριοι δεν θα συμβιβαστούν ποτέ στο θέμα της κυριαρχίας. Υποστήριξε επίσης ότι οι απευθείας πτήσεις και το απευθείας εμπόριο με τα κατεχόμενα είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για την έναρξη διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών στην Κύπρο.
