Δώδεκα σημαντικές αλλαγές έρχονται σε εργασιακή και κοινωνικοασφαλιστική νομοθεσία από τις αρχές του 2026. Εκατομμύρια εργαζόμενοι και συνταξιούχοι θα δουν σημαντικές μεταβολές, είτε με βάση ψηφισμένες ρυθμίσεις από το 2025, είτε από νέες νομοθετικές, κυβερνητικές πρωτοβουλίες που θα προκύψουν τους πρώτους μήνες του καινούργιου χρόνου.
Συγκεκριμένα σε σχέση με τους εργαζόμενους:
1.Χιλιάδες εργαζόμενοι ευελπιστούν να δουν αυξήσεις στους μισθούς τους από την «Κοινωνική Συμφωνία» που υπογράφηκε μεταξύ των κοινωνικών εταίρων. Η συμφωνία προβλέπει: α) μείωση του απαιτούμενου ποσοστού κάλυψης εργαζομένων από 50% σε 40% για την επέκταση μιας ΣΣΕ μέσω υπουργικής απόφασης, β) δημιουργείται νέα δυνατότητα για την επέκταση Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, καθώς το ποσοτικό κριτήριο του 40% δεν θα εξετάζεται καθόλου όταν τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας συνυπογράφουν Εθνικοί Κοινωνικοί Εταίροι και γ) δίνεται η δυνατότητα στη ΓΣΕΕ να μπορεί να συνάπτει ή να συνυπογράφει κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας επικουρικά εφόσον προσκληθεί από μέλος της να το κάνει, ώστε να εφαρμόζεται η νέα δυνατότητα της επέκτασης.
Επίσης, δ) προβλέπεται απλοποίηση των διαδικασιών για εγγραφή στα μητρώα οργανώσεων (ΓΕΜΗΣΟΕ και ΓΕΜΗΟΕ) ώστε να ενισχυθεί η εγγραφή σε αυτά και κατά συνέπεια η δυνατότητα επέκτασης συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Ο δεύτερος άξονας παρεμβάσεων αφορά στην πλήρη προστασία των εργαζομένων μετά τη λήξη των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας. Αρχικά, δίνεται μία παράταση τριών μηνών στην ισχύ της. Μετά την παρέλευση αυτού του χρόνου εξακολουθούν να ισχύουν όλοι οι όροι της Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, μέχρι τη σύναψη νέας συλλογικής ή ατομικής σύμβασης εργασίας. Επίσης, καλύπτονται από την Συλλογική Σύμβαση Εργασίας και όσοι εργαζόμενοι προσλαμβάνονται κατά την τρίμηνη παράτασή της. Ο τρίτος άξονας αφορά στην επιτάχυνση των διαδικασιών σε περίπτωση διαφωνίας εργαζομένων και εργοδοτών. Θεσπίζονται ταχύτερες διαδικασίες για την επίλυση διαφορών μέσω του Ο.ΜΕ.Δ. Συγκεκριμένα, η «Κοινωνική Συμφωνία» προβλέπει μηχανισμό προελέγχου των προϋποθέσεων για μονομερή προσφυγή στη Μεσολάβηση και στη Διαιτησία από τριμελή επιτροπή που θα συσταθεί στον Ο.ΜΕ.Δ. Επίσης, καταργείται ο δεύτερος βαθμός διαιτησίας του Ο.ΜΕ.Δ για τη γρηγορότερη επίλυση διαφορών.
2. Από τις 16 Φεβρουαρίου 2026, το σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ» θα λειτουργεί σε πλήρη παραγωγική λειτουργία με ψηφιακές δηλώσεις για προσλήψεις, αποχωρήσεις και μεταβολές εργασιακών σχέσεων, καταργώντας πολλά έντυπα.
3. Χορηγείται περισσότερη ευελιξία κυρίως για τους εργοδότες στη χορήγηση της άδειας με κατάργηση προαναγγελιών στο ΕΡΓΑΝΗ.
4. Θα προκύψει σταδιακή αύξηση του κατώτατου μισθού που θα φτάσει στα €920 μεικτά, συμπαρασύροντας προς τα πάνω και το επίδομα ανεργίας, με την αύξηση να ξεκινά από τον Απρίλιο του 2026.
5. Έχει θεσπιστεί νέα φορολογική κλίμακα που θα ισχύσει από 1/1/2026, που οδηγεί σε μείωση της παρακράτησης φόρου για πολλές κατηγορίες εργαζομένων και συνταξιούχων.
6. Θεσπίζεται επέκταση της ψηφιακής κάρτας εργασίας σε περισσότερους κλάδους, με την κάλυψη να αφορά ήδη αρκετούς εργαζομένους εργαζόμενους.
Σε σχέση με τους συνταξιούχους:
1. Θα χορηγηθούν αυξήσεις περίπου 2.4% στο ύψος περίπου του πληθωρισμού
2. Μειώνεται η προσωπική διαφορά των συνταξιούχων κατά 50% το 2026 και καταργείται το 2027.
3. Αυξάνονται οι εισφορές για εκατοντάδες χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες κατά 2,4%.
4. Παραπέμπεται για το 2027 η αύξηση των εισφορών με βάση τον δείκτη μεταβολής μισθού.
5. Ολοκληρώνεται η ψηφιοποίηση 53 εκατομμυρίων χειρόγραφων καρτελών ενσήμων(ΔΑΤΕ) έως το 2026, με στόχο την περαιτέρω επιτάχυνση απονομής συντάξεων.
6. Αλλάζει εκ νέου το πλαίσιο για την επαγγελματική ασφάλιση με χαμηλότερη φορολόγηση και ελαστικότερα κριτήρια εισόδου στο θεσμό.
