Ο Γιάννης Σπανός υπήρξε ένας από τους πιο καλλιεργημένους, ρομαντικούς και καινοτόμους συνθέτες του ελληνικού τραγουδιού. Από τη Γαλλία του Βερλέν και της Μπαρντό μέχρι τα σοκάκια της Πλάκας, και από τη μελοποιημένη ποίηση ως το καθαρόαιμο λαϊκό, ο Σπανός δημιούργησε έναν ήχο δικό του, ευαίσθητο, ελληνικό, χωρίς σύνορα.
Τα πρώτα χρόνια και το γαλλικό άγγιγμα
Γεννήθηκε στο Κιάτο Κορινθίας στις 26 Ιουλίου 1934. Παιδί με αυξημένο μουσικό αισθητήριο, άρχισε μαθήματα πιάνου και έφτασε ως το Εθνικό Ωδείο. Όμως το πιάνο θα τον οδηγήσει αλλού: στο Παρίσι του 1959, όπου η μπουάτ του Σηκουάνα και η Ζιλιέτ Γκρεκό έγιναν η δική του σκηνή. Εκεί, μελοποίησε ποιήματα των Βερλέν, Ρεμπό και Ελυάρ, κάνοντας τις πρώτες ηχογραφήσεις του με φωνές όπως της Μπριζίτ Μπαρντό.
«Μια αγάπη για το καλοκαίρι» και η γέννηση του Νέου Κύματος
Η επιστροφή του στην Ελλάδα το 1963 συνοδεύεται από έναν ύμνο – το «Μια αγάπη για το καλοκαίρι», με την Καίτη Χωματά, που θα ορίσει το Νέο Κύμα. Ένα υβρίδιο του γαλλικού τραγουδιού και του ελληνικού έντεχνου, που θα τον καθιερώσει ως καθοριστικό συνθέτη της δεκαετίας.
Οι Ανθολογίες και η ποίηση με νότες
Οι Ανθολογίες Α’ και Β’ (1967–68) μελοποιούν Ρώτα, Παλαμά, Λαπαθιώτη, Βιζυηνό, Καρυωτάκη. Ο Σπανός δημιουργεί ένα από τα πιο ποιοτικά αποθέματα λόγιας ελληνικής μουσικής, αποδεικνύοντας πως η ποίηση μπορεί να τραγουδηθεί με ευλάβεια και φως.
Η μεταστροφή στο λαϊκό – Η συνεργασία με Μοσχολιού και Μητροπάνο
Με το πέρασμα των χρόνων, ενσωματώνει και λαϊκά στοιχεία, δίνοντας κλασικά τραγούδια σε φωνές όπως της Μοσχολιού, του Μητροπάνου, της Αλεξίου, της Τσανακλίδου. Το «Οδός Αριστοτέλους», το «Στου καιρού τα ρέματα», το «Προσωπικά» και το «Φίλε» είναι μόνο μερικά από τα άλμπουμ που τον καθιστούν αγαπημένο του κοινού και των ερμηνευτών.
Η μουσική του στον κινηματογράφο
Το 1971 τιμήθηκε με βραβείο στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης για το soundtrack της ταινίας «Εκείνο το καλοκαίρι». Ο κινηματογράφος υπήρξε για εκείνον χώρος συναισθηματικής έκφρασης, με έργα που σφράγισαν εποχές.
Το τέλος ενός διακριτικού δημιουργού
Ο Γιάννης Σπανός έφυγε ήσυχα, στον ύπνο του, στο Κιάτο, στις 31 Οκτωβρίου 2019. Ήταν 85 ετών και ετοιμαζόταν για νέες εμφανίσεις στο «Γυάλινο Μουσικό Θέατρο» με Πλέσσα και Χατζηνάσιο. Ένας ευγενής της μουσικής, που δεν φώναξε ποτέ — αλλά μίλησε σε όλους μελωδικά, βαθιά, διαχρονικά.
Θες να ετοιμάσουμε και χρονολόγιο – δισκογραφία – infobox σε ξεχωριστό πίνακα;
