Και ενώ οι αφίξεις στον τουρισμό χτυπάνε αριθμούς ρεκόρ προσελκύοντας έως και 35-40 εκατ. τουρίστες, για τους Έλληνες οι καλοκαιρινές διακοπές έχουν γίνει όνειρο θερινής νυκτός. Αυτό είναι το θέμα ρεπορτάζ του Guardian με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Η Ελλάδα έχει γίνει η Ταϊλάνδη της Ευρώπης», στο οποίο μίλησε, μεταξύ άλλων, και ο Τάσος Παπαδόπουλος ο οποίος κόβει εισιτήρια για τους επιβάτες με προορισμό τα νησιά του Σαρωνικού.
Ο ίδιος αναφέρει πως πέρυσι οι ουρές ήταν πολύ μεγαλύτερες. «Ο κόσμος δεν ταξιδεύει φαίνεται», λέει με ένα αδιάφορο ανασήκωμα των ώμων. «Η κίνηση τα Σαββατοκύριακα είναι περισσότερη, αλλά οι πωλήσεις εισιτηρίων έχουν πέσει, θα έλεγα, κατά 50%.» σημείωσε.
Το 2024 η Αίγινα προσέλκυσε πάνω από 2 εκατ. επισκέπτες, πολλούς Έλληνες που πρόσεχαν το πορτοφόλι τους και προτίμησαν τα οικονομικά εισιτήρια των φεριμπότ, σημειώνει το διεθνές μέσο. «Πέρυσι τον Αύγουστο, μέχρι τις 10 το πρωί όλες οι ξαπλώστρες εκεί ήταν πιασμένες», λέει ο Κωνσταντίνος Τσάντας, που διατηρεί επιχείρηση θαλάσσιων σπορ στην ακτή. «Φέτος είναι άδειες. Γνωρίζω ανθρώπους με θαλάσσια σπορ σε όλη τη χώρα και όλοι λένε το ίδιο: ότι η δουλειά έχει πέσει. Και να σκεφτεί κανείς, η Αίγινα θεωρείται σχετικά φθηνή.» αναφέρει.
«Οι μελέτες μας δείχνουν ότι ένας στους δύο Έλληνες δεν θα πάει διακοπές φέτος», λέει ο Τάκης Καλόφωνος, οικονομικός σύμβουλος της Ένωσης Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΚΚΕ). «Ενώ πριν από δέκα χρόνια οι άνθρωποι έπαιρναν 20 ή και 30 ημέρες άδεια, φέτος το καλοκαίρι είναι λιγότερο από μια εβδομάδα. Οι Κυκλάδες και τα πιο μακρινά νησιά είναι όνειρο άπιαστο για πολλούς. Ποιος μπορεί να δώσει 450 ευρώ μόνο για τα ακτοπλοϊκά, που είναι το κόστος για μια τετραμελή οικογένεια με αυτοκίνητο, όταν ο μέσος μισθός είναι 1.342 ευρώ;» τονίζει.
«Θα ήθελα πολύ να πάω στην Αμοργό αλλά η πρόσβαση σε ένα τόσο μακρινό νησί είναι απαγορευτική», λέει η Ισμήνη Μπαλάλη, 28 ετών, που δυσκολεύεται να τα βγάλει πέρα με μισθό 850 ευρώ. «Δεν μπορώ να δώσω 200 ευρώ τη βραδιά για ένα δωμάτιο. Όλοι οι φίλοι μου είναι στην ίδια θέση, κι ας έχουμε μεταπτυχιακά. Παίρνουμε λίγες μέρες άδεια εδώ κι εκεί, αυτό το καλοκαίρι» πρόσθεσε.
Ένας στους δύο χωρίς διακοπές
Η Eurostat πρόσφατα επιβεβαίωσε τα ευρήματα της ΕΚΚΕ, ανακοινώνοντας ότι το 46% των Ελλήνων – 19% υψηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ – δεν μπόρεσε να αντέξει οικονομικά ούτε μία εβδομάδα διακοπών πέρυσι.
Στην Αθήνα, ο Αύγουστος έχει φέρει πρωτόγνωρες εικόνες καθώς τα μέσα μαζικής μεταφοράς ασφυκτιούν, η κίνηση στο κέντρο της πόλης δεν έχει μειωθεί, οι θέσεις στα θερινά σινεμά είναι όλες κατειλημμένες και τα μπαρ και τα φαστφουντάδικα γεμάτα από νέους που δεν κατάφεραν να φύγουν.
«Μιλούν για ανάκαμψη της οικονομίας αλλά καμία από αυτές τις θετικές ενδείξεις δεν επηρεάζει ανθρώπους σαν κι εμένα», λέει η Μπαλάλη. «Και δεν νομίζω ότι αυτή η κυβέρνηση ενδιαφέρεται ιδιαίτερα»
Ο τουρισμός για ξένους, όχι για Έλληνες
Παράδοξο ή όχι, είναι ακριβώς επειδή η Ελλάδα είναι ιδανικός προορισμός διακοπών που οι Έλληνες ολοένα και δυσκολεύονται να τον απολαύσουν. Η άφιξη 36 εκατομμυρίων ταξιδιωτών πέρυσι – σχεδόν τετραπλάσιου αριθμού από τον πληθυσμό της χώρας – κατέταξε τη Μεσογειακή χώρα στους δέκα κορυφαίους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως. Ο τομέας απέφερε 21,7 δισ. ευρώ το 2024, συμβάλλοντας στη μείωση του τεράστιου δημόσιου χρέους της Ελλάδας από το 180% του ΑΕΠ, στην κορύφωση της κρίσης χρέους, στο 153,6%.
Ωστόσο, ενώ ο τουρισμός αποτελεί κινητήρια δύναμη της οικονομίας, προσφέροντας τουλάχιστον μία στις πέντε θέσεις εργασίας, η επιτυχία οδήγησε σε εκτόξευση των τιμών. Οι μισθοί, αντίθετα, παραμένουν στάσιμοι, με τον πληθωρισμό να ξεπερνά κατά πολύ άλλες χώρες της ΕΕ, ανεβάζοντας το κόστος ζωής. Όσοι καταφέρνουν να αποταμιεύσουν δηλώνουν πως συχνά βρίσκουν φθηνότερο να κάνουν διακοπές στο εξωτερικό παρά στην Ελλάδα, σημειώνει ο Guardian.
Σημειώνεται ότι δημοσκόπηση της Alco τον Ιούνιο έδειξε ότι το υψηλό κόστος διαμονής, τα ακριβά εισιτήρια και οι τιμές στα εστιατόρια αποτελούν τα βασικά εμπόδια για το ταξίδι.
«Οι Έλληνες αποκλείονται από την απόλαυση μιας πολιτιστικής και θρησκευτικής παράδοσης, τις διακοπές του Αυγούστου», λέει ο καθηγητής Χρήστος Πιτέλης, ειδικός στη βιομηχανική οικονομία και τον τουριστικό κλάδο στο Πανεπιστήμιο του Σαουθάμπτον. «Τα συρρικνωμένα εισοδήματα καθιστούν την εμπειρία αυτή απρόσιτη για πολλούς.»
Με τη μεσαία τάξη να έχει πληγεί περισσότερο από τα μέτρα λιτότητας που συνοδεύσαν τη διάσωση της ελληνικής οικονομίας πριν από μια δεκαετία, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει προαναγγείλει μέτρα ανακούφισης. Η κεντροδεξιά κυβέρνησή του έχει δεσμευτεί να μειώσει τους φόρους και να αυξήσει τον μέσο μισθό στα 1.500 ευρώ μέχρι το 2027.
Όμως δεν διαφεύγει της προσοχής των Ελλήνων ότι, ενώ οι ξένοι επισκέπτες απολαμβάνουν την ομορφιά και τις χαρές της χώρας τους, οι ίδιοι βιώνουν τη δυσάρεστη πλευρά της.
«Είμαστε η Ταϊλάνδη της Ευρώπης· προσφέρουμε υπηρεσίες για να χαρούν οι άλλοι», λέει ο Άρης Απικιάν, κοιτάζοντας τους τουρίστες που περνούν μπροστά από το μαγαζί με χαλιά όπου εργάζεται στο κέντρο της Αθήνας.
«Ενώ οι ξένοι ζουν το όνειρό τους στην Ελλάδα, εμείς βιώνουμε ό,τι χειρότερο έχει να προσφέρει. Ποιος θέλει να πάει διακοπές όταν του λένε ότι θα αυξηθούν οι λογαριασμοί ενέργειας και όλα τα υπόλοιπα; Νομίζω ότι τώρα αρχίζουμε να συνειδητοποιούμε, καθώς δεν μπορούμε να αντέξουμε ούτε μια εβδομάδα άδεια, ότι εμείς οι Έλληνες είμαστε οι πραγματικοί χαμένοι» προσθέτει.
