Του Κώστα Νούση
Κρίσιμες πολιτικές και ρυθμιστικές αποφάσεις, οι οποίες αφορούν στην υλοποίηση του έργου για την ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου με την Κρήτη, περιλαμβάνει η τροπολογία που κατέθεσε, προς ψήφιση στη Βουλή, αργά το βράδυ της Τετάρτης, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θόδωρος Σκυλακάκης.
Η τροπολογία έρχεται σε συνέχεια του πλαισίου κατανόησης, που υπεγράφη στις 20 Σεπτεμβρίου μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ελληνικής Κυβέρνησης, περί αμοιβαίας ανάληψης δεσμεύσεων αναφορικά με το έργο. Η πρωτοβουλία του Υπουργείου αποσκοπεί στη ρύθμιση θεμάτων που αποτυπώθηκαν στην παραπάνω συμφωνία για την ομαλή υλοποίηση και συνέχιση της κατασκευής του έργου.
Με την τροπολογία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ορίζονται οι αναγκαίες ενέργειες στις οποίες πρέπει να προβαίνει ο φορέας υλοποίησης του έργου.
Παράλληλα, ορίζονται οι περιπτώσεις κατά τις οποίες θα ενεργοποιηθεί διαφορετικός του υφιστάμενου σήμερα, επιμερισμός του κόστους μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου, δηλαδή «ενδεχόμενη καθυστέρηση ή ματαίωση του έργου, οφειλόμενη σε εξωτερικούς παράγοντες εκτός του ελέγχου, της ευθύνης και της υπαιτιότητας του φορέα υλοποίησης και/ή των συμβαλλόμενων με αυτόν προμηθευτών και αναδόχων (γεωπολιτικό ρίσκο)». Προβλέπεται, επίσης, το ποσοστό του 13% που θα αναλάβει το Ελληνικό Δημόσιο στις περιπτώσεις αυτές, που είναι συμπληρωματικό του 37% που η υφιστάμενη απόφαση της ΡΑΑΕΥ, προβλέπει ότι αναλαμβάνονται από τα τέλη χρήσης συστήματος.
Τέλος, προβλέπεται πως το συνολικό ποσό ανάκτησης, ο χρόνος ανάκτησής του και η κατ’ έτος κατανομή του, ο καθορισμός του ετήσιου προς απόδοση από τον Κρατικό Προϋπολογισμό ποσού με βάση και τις προσαυξήσεις, καθώς και κάθε ειδικότερο σχετικό θέμα καθορίζονται με Κοινή Απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κατόπιν σχετικής εισήγησης της ΡΑΑΕΥ, εντός δύο μηνών από την υποβολή της εισήγησης.
Έργο στρατηγικής σημασίας
Η ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου – Κρήτης είναι ένα έργο στρατηγικής σημασίας για την Ελλάδα, την Κύπρο, αλλά και για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς θα συνδέσει την Κύπρο με το ηλεκτρικό σύστημα της Ευρώπης, διευκολύνοντας την ενεργειακή της μετάβαση.
Παράλληλα, η Ελλάδα καθίσταται διάδρομος μεταφοράς «καθαρής» ενέργειας και η Κύπρος επωφελείται από αυτή. Υπενθυμίζεται, άλλωστε ότι στις προβλέψεις της ευρωπαϊκής οδηγίας, στο πλαίσιο της μείωσης του περιβαλλοντικού αποτυπώματος από ενέργεια, όλα τα κράτη μέλη μέχρι το 2030 να εξασφαλίζουν τουλάχιστον το 15% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνουν να είναι από ηλεκτρικές διασυνδέσεις, καθώς θεωρείται ότι θα μεταφέρεται κυρίως πράσινη ενέργεια.
Σε ότι αφορά στο έργο, πλέον το ενδιαφέρον εστιάζεται στην προσέλκυση επενδυτών οι οποίοι θα το χρηματοδοτήσουν. Μάλιστα, φαίνεται ότι προσεγγίζει μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρον.
Στο κάδρο βρίσκονται τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον για είσοδο στο έργο, μέσω του ενεργειακού κολοσσού TAQA. Μάλιστα την περασμένη εβδομάδα, είχε πραγματοποιήσει επίσκεψη ο Κύπριος πρόεδρος. Παράλληλα, υπενθυμίζεται ότι από πέρυσι έχει υπογραφεί σχετικό Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) μεταξύ του ΑΔΜΗΕ και της Κυπριακής Δημοκρατίας, το οποίο καθόριζε το πλαίσιο των συζητήσεων για την είσοδο των Εμιράτων, μέσω της ενεργειακής εταιρείας, στον φορέα υλοποίησης του έργου.
Στο τραπέζι παραμένει και το ενδιαφέρον της Γαλλίας, η οποία έχει ξεκινήσει συζητήσεις μέσω της Meridiam –επενδυτική εταιρεία η οποία ειδικεύεται στην ανάπτυξη, χρηματοδότηση και διαχείριση μακροπρόθεσμων έργων δημόσιας υποδομής- για είσοδο στο μετοχικό σχήμα, μάλιστα η γαλλική εταιρεία έχει υπογράψει από τον περασμένο Ιούνιο Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) για συμμετοχή στο σχήμα.
Ένας ακόμα επενδυτής που έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον από τον περασμένο Μάιο, είναι το αμερικανικό κρατικό fund DFC. Μάλιστα, η αμερικανική πλευρά, συζητά για την απόκτηση μεριδίου 10%.
Τέλος, την βεντάλια των μνηστήρων συμπληρώνει το Κατάρ. Ένα ενδιαφέρον στο οποίο έχει αναφερθεί και ο Κύπριος πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης.
