Οι Ρωμαίοι, που συνήθιζαν να εκφράζουν την πολιτική τους κριτική σαρκαστικά, όταν ήθελαν να δηλώσουν κάτι που αναβάλλεται επ’ αόριστον, έλεγαν ότι παραπέμπεται στις «ελληνικές καλένδες». Με τον ίδιο τρόπο φαίνεται ότι αντιμετωπίζεται από την ελληνική κυβέρνηση το στρατηγικής σημασίας ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου («το καλώδιο»).
Το εν λόγω έργο είναι στρατηγικής σημασίας για τον ελληνισμό: Ο Great Sea Interconnector (GSI) «απελευθερώνει» την Κύπρο από την ενεργειακή της απομόνωση και ως εκ τούτου αναβαθμίζει από κάθε πλευρά τη γεωπολιτική της θέση. Η δε μελλοντική προέκταση του δικτύου μέχρι το Ισραήλ ενισχύει περαιτέρω τη θέση της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου, δίνοντας αμφίπλευρη πρόσβαση σε νέες αγορές προάγοντας παράλληλα την ενεργειακή ασφάλεια.
Το έργο έχει κριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όχι μόνο βιώσιμο αλλά και αναγκαίο, αφού η Κύπρος παραμένει η τελευταία χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης χωρίς ηλεκτρική διασύνδεση. Γι’ αυτό, έχει εγκριθεί η χρηματοδότησή του με 657 εκατομμύρια ευρώ από το ταμείο Connecting Europe Facility. Μάλιστα, στην πρόσφατη απάντηση του Επιτρόπου Ενέργειας κ. Jørgensen σε γραπτή μου ερώτηση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαίωσε εκ νέου ότι στηρίζει ρητά και ανεπιφύλακτα την υλοποίηση του έργου, απορρίπτοντας τις υφιστάμενες τουρκικές απειλές ως αβάσιμες.
Ωστόσο, ενώ η σπουδαιότητα του «καλωδίου» είναι κοινός τόπος για όλους, το τελευταίο διάστημα γίναμε μάρτυρες κυβερνητικών αντεγκλήσεων μεταξύ Αθήνας και Λευκωσία. : δημόσιες τοποθετήσεις, δηλώσεις και δημοσιεύματα γιαβτη βιωσιμότητα ή ακόμη και τη σκοπιμότητα του έργου. Και προχθες η κορωνίδα: Ο Πρωθυπουργός της Ελλάδος σε δηλώσεις του ζήτησε «επικαιροποίηση» παραμέτρων του έργου και την ενδεχόμενη εμπλοκή «νέων επενδυτών». Ακόμη και ο τελευταίος πολίτης καταλαβαίνει ότι ο Πρωθυπιυργός αναζητά για ακόμη μία φορά αφορμή να παραπέμψει στις «ελληνικές καλένδες» στο στρατηγικό αυτό έργο, όπως είχε κάνει προ 4ετίας με τον αγωγό East Med.
Ως Ευρωβουλευτής, μέλος των Επιτροπών Ασφάλειας και Άμυνας και Προϋπολογισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, έχω ευθύνη να μην σιωπώ όταν διακυβέβεται το εθνικό συμφέρον, αλλά και όταν εμπλέκονται χρήματα των ευρωπαίων πολιτών.
Μπροστά στα μάτια μας εξελίσσεται μία εγκληματική υπαναχώρηση της ελληνικής κυβέρνησης. Ένα έργο ώριμο, με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση και γεωπολιτική αξία, δεν έχει ανάγκη ούτε από «επικαιροποίηση» ούτε από «νέους επενδυτές», όπως ισχυρίστηκε ο κύριος Μητσοτάκης μετά την πρόσφατη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Κύπρου, Νίκο Χριστοδουλίδη. Χρειάζεται μόνο υλοποίηση.
Κι όμως, την ώρα που η Ευρώπη ανάβει το πράσινο φως και προικίζει το σημαντικό (για τον ελληνισμό) αυτό έργο με εκατοντάδες εκατομμύρια, η ελληνική κυβέρνηση εκπέμπει σήματα αναδίπλωσης και υπαναχώρησης.
Η Αθήνα δεν έχει διάθεση να ποντίσει το καλώδιο, είτε εξαιτίας επιχειρηματικών συμφερόντων, είτε λόγω της δυσφορίας της Τουρκίας, είτε και των δύο.
Η εμπειρία της Κάσου, το 2024 και η παρεμπόδιση των ερευνών βιορειοανατολικά του Αγίου Νικολάου στην Κρήτη στις αρχές του 2025, διαμόρφωσαν μια νέα συνθήκη την οποία ο Πρωθυπουργός ακολουθεί χωρίς διάθεση άσκησης στιβαρής εξωτερικής πολιτικής και προώθησης του εθνικού συμφέροντος.
Έτσι, επαναλαμβάνεται το μοτίβο του αγωγού EastMed, που μπήκε στο συρτάρι προς 4ετίας από τον ίδιο Πρωθυπουργό υπό το κράτος αντίστοιχων πιέσεων, παρά τη στήριξη της ΕΕ και τη γενναιόδωρη χρηματοδότηση.
Το πρότζεκτ GSI είναι έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος που αναβαθμίζει Ελλάδα και Κύπρο ως ηλεκτρική γέφυρα Ανατολής–Δύσης. Είναι όμως κι ένα έργο άσκησης κυριαρχίας. Είναι αδιανόητο να εφευρίσκονται κάθε είδους αφορμή ή διακαιολογία για να μημ προχωρά και η Ελλάδα να «σκοτώνει» ένα έργο που ενισχύει τη στρατηγική της αυτονομία. Ο πολιτικός κόσμος (συμπριλαμβανομένων κυβερνητικών στελεχών και βουλευτών) οφείλει να αντιδράσει. Να μην αποδεχθούμε να καταστεί η πατρίδα μας χώρα μειωμένης κυριαρχίας.
Ο Νικόλας Φαραντούρης είναι ευρωβουλευτής, μέλος της διακοινοβουλευτικής αντιπροσωπείας ΗΠΑ- ΕΕ και των επιτροπών Ασφάλειας & Άμυνας και Προϋπολογισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Καθηγητής Δικαίου Ενέργειας στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς και της ευρωπαϊκής έδρας Jean Monnet.
Διαβάστε επίσης
Νέες διαβουλεύσεις για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας Κύπρου
Πανικός στο Μαξίμου με την ηλεκτρική διασύνδεση Άστραψε και βρόντηξε ο Μητσοτάκης
