Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, που έχει υπό τη σκέπη του περισσότερους 300 εκατομμύρια πιστούς σε όλο τον κόσμο, απηύθυνε ομιλία στο Council on Foreign Relations (Συμβούλιο Διεθνών Σχέσεων), τονίζοντας τους κινδύνους του εθνικισμού, του αυταρχισμού και των διαβρωτικών επιδράσεων των κοινωνικών δικτύων.
Για τους παραπάνω λόγους τόνισε την ανάγκη για «μια ανανέωση της πίστης, ως σταθεροποιητικής δύναμης σε έναν ολοένα πιο κατακερματισμένο κόσμο».
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης έκανε ειδική μνεία στο «αμερικανικό πείραμα» διακυβέρνησης, χαρακτηρίζοντας, μάλιστα, τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας και το Σύνταγμα των ΗΠΑ «έγγραφα που δεν άλλαξαν μόνο τις 13 αποικίες, αλλά ολόκληρο τον κόσμο».
Ανέφερε χαρακτηριστικά ότι οι ιδρυτές των Ηνωμένων Πολιτειών, έχοντας εμπνευστεί από την ιουδαιοχριστιανική παράδοση, αναγνώριζαν την «πεπτωκυία φύση» μας. «Επειδή είμαστε από τη φύση μας ατελείς, είναι λάθος να έχει οποιοσδήποτε άνθρωπος απόλυτη εξουσία», είπε, τονίζοντας και τη ρήση του Λόρδου ‘Ακτον: «Η εξουσία τείνει να διαφθείρει και η απόλυτη εξουσία διαφθείρει απόλυτα».
Εθνικισμός και πόλεμος
Για τον Πατριάρχη ο εθνικισμός είναι ίσως η «πιο καταστροφική δύναμη στην ανθρώπινη ιστορία», υπενθυμίζοντας ότι η απόφαση της Πανορθοδόξου Συνόδου του 1872 καταδίκαζε τον φυλετισμό. «Αποκηρύσσουμε, ελέγχουμε και καταδικάζουμε τον φυλετισμό, δηλαδή τις φυλετικές διακρίσεις, τις εθνοτικές έριδες, τα μίση και τις διαιρέσεις μέσα στην Εκκλησία του Χριστού», αναφέρεται μέσα στην απόφαση της συνόδου.
Δεν παρέλειψε να επικρίνει και τη Ρωσική Εκκλησία για τη στήριξή της στην Ρωσική κυβέρνηση στο ζήτημα του πολέμου της Ουκρανίας. «Η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρωσίας έδωσε τη βροντερή της έγκριση στη δολοφονία ομόδοξων Χριστιανών από το καθεστώς Πούτιν, υπηρετώντας ένα παρωχημένο και εξωφρενικό ιμπεριαλιστικό δόγμα, το Ρωσικό Κόσμο».
Υπερασπίστηκε, επίσης, την απόφαση (2019) του Οικουμενικού Πατριαρχείου που χορήγησε Αυτοκεφαλία στην Εκκλησία της Ουκρανίας, λέγοντας για τους Ουκρανούς ότι «επιθυμούσαν ελευθερία συνείδησης μετά από περισσότερες από επτά δεκαετίες καταπίεσης υπό το σοβιετικό καθεστώς».
Ισραήλ και Παλαιστίνη
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στη σύγκρουση στη Γάζα, καταδίκασε τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023, αλλά εξέφρασε «φρίκη για τη συνεχιζόμενη απώλεια αθώων ζωών». Επεσήμανε την ευάλωτη θέση των Χριστιανών της Δυτικής Όχθης και της λωρίδας της Γάζας, αναφερόμενος επίσης και στην επίθεση εναντίον του χριστιανικού χωριού Ταιμπέχ.
Στην ομιλία του καταπιάστηκε και με τη διάβρωση της κοινωνικής συνοχής εντός των σύγχρονων κοινωνιών. «Βρισκόμαστε, οι οικογένειές μας, οι χώροι εργασίας μας και οι κοινότητές μας βαθιά διχασμένοι σήμερα, από την πολιτική, από τις ταυτότητες, από τις κοινωνικές ανισότητες και από τους αλγορίθμους των κοινωνικών μέσων που ενισχύουν τις προκαταλήψεις μας».
Υπογραμμίζοντας ότι η πίστη μπορεί να λειτουργήσει και ως υπερεθνικός δεσμός, παρέπεμψε στα λόγια του Τζ. Ουάσιγκτον που είχε σημειώσει ότι «από όλες τις διαθέσεις και τις συνήθειες που οδηγούν στην πολιτική ευημερία, η θρησκεία και η ηθική είναι απαραίτητοι πυλώνες», καθώς και στη δήλωση του Ντ. Αϊζενχάουερ ότι «όλα τα θεμέλια της δημοκρατίας μας έχουν τις ρίζες τους σε μια βαθιά θρησκευτική πίστη».
Για τον Πατριάρχη ο σύγχρονος κόσμος είναι παγιδευμένος «στον μηδενισμό», τονίζοντας πως «χωρίς πίστη, δεν έχουμε άγκυρα, γινόμαστε ικανοί για το οτιδήποτε». Χαρακτήρισε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως αποτελεσματικά εργαλεία διαίρεσης περιγράφοντας την κουλτούρα της «ακύρωσης» ως «ψηφιακή δημόσια εκτέλεση».
Παρόλα αυτά έκλεισε την ομιλία του με έναν αισιόδοξο τόνο, αναφερόμενος π.χ. στην αύξηση των Καθολικών μεταναστών στις ΗΠΑ, την άνοδο στους προσήλυτους της Ορθόδοξης Εκκλησίας, την αναγέννηση της εβραϊκής κοινότητας μετά τα γεγονότα του 2023 και στις αντιδράσεις γονέων και σχολείων κατά της υπερβολικής χρήσης, από τους νέους, των κινητών τηλεφώνων.
«Η αναζήτηση νοήματος είναι ένα θεμελιώδες ανθρώπινο ένστικτο. Προσευχόμαστε οι νέοι να συμμετάσχουν σε αυτή την αναδυόμενη επιστροφή στην πίστη, για το δικό τους καλό και για το καλό της κοινωνίας μας».
Διαβάστε επίσης:
Κλήση και από Πλεύρη σε Σαμαρά : Ευκταία η επιστροφή του στην ΝΔ -Τον θέλουμε όλοι!
«Πλήγμα» από Τράπεζα Ελλάδος: Χαμηλώνει τον πήχη της ανάπτυξης για 2025 και 2026 – Οι λόγοι
