Η αγορά φουντουκιών της Τουρκίας έχει φτάσει σε σημαντικό αδιέξοδο, καθώς η ιταλική εταιρεία Ferrero, παραγωγός της Nutella, ανέστειλε προσωρινά τις αγορές της, εν μέσω μειωμένων αποθεμάτων και εκτίναξης των τιμών λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων και προσβολών από παράσιτα.
Διπλασιασμός τιμών καθώς μειώνεται η παραγωγή
Σύμφωνα με τους Financial Times, παγετός και προσβολές από παράσιτα στις αρχές του έτους μείωσαν δραματικά την παραγωγή φουντουκιών στην Τουρκία. Η χώρα, που συνήθως παράγει 600.000 έως 700.000 τόνους ετησίως — σχεδόν τα δύο τρίτα της παγκόσμιας προσφοράς — αναμένεται φέτος να φτάσει τους 500.000 τόνους ή και λιγότερο.
Δεδομένα του Υπουργείου Γεωργίας υπολογίζουν την παραγωγή περίπου στους 450.000 τόνους, ενώ ο Cemil Temiz, πρόεδρος της Ulubey FISKOBIRLIK, δήλωσε στους FT ότι ο πραγματικός αριθμός μπορεί να μην ξεπερνά τους 300.000 τόνους. Ο Giles Hacking, ιδρυτής της λονδρέζικης εταιρείας CH Hacking & Sons, ανέφερε ότι η τιμή των καθαρισμένων φουντουκιών σχεδόν διπλασιάστηκε, ανεβαίνοντας από 9.000 δολάρια σε 18.000 δολάρια ανά τόνο από τον Ιούλιο.
Η Ferrero παγώνει προσωρινά τις αγορές
Οι μικροπαραγωγοί στην Τουρκία κρατούν τα αποθέματά τους, απορρίπτοντας τις χαμηλές προσφορές της Ferrero, ενώ η εταιρεία καθυστερεί τις αγορές της, περιμένοντας σταθεροποίηση των τιμών.
Ο Marco Botta, επικεφαλής του τμήματος προμηθειών φουντουκιών της Ferrero, παρομοίασε την κατάσταση με το έργο του Samuel Beckett «Περιμένοντας τον Γκοντό», λέγοντας ότι η εταιρεία έχει «γίνει ο Γκοντό για τους βασιλιάδες των φουντουκιών στην Τουρκία». Πρόσθεσε ότι η Ferrero προμηθεύεται φουντούκια από τη Χιλή και τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου έχει αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα τα τελευταία δύο χρόνια. Παρά το προσωρινό “πάγωμα” των αγορών, η εταιρεία παραμένει προσηλωμένη σε μακροπρόθεσμες επενδύσεις στην Τουρκία, ακόμη και χωρίς επίσημες συμφωνίες με τον Τουρκικό Οργανισμό Σιτηρών (TMO).
Αντιδράσεις αγροτών και εξαγωγέων
Στην πόλη Ordu, ο μερικής απασχόλησης αγρότης Saadettin Irmakci είπε ότι η παραγωγή του μειώθηκε από 1,5 τόνο σε μόλις 30 κιλά φέτος, χαρακτηρίζοντας την αύξηση των τιμών «αναγκαία και δίκαιη».
«Στον Εύξεινο Πόντο, οι ψαράδες βγάζουν σε μία μέρα όσα εμείς σε έναν χρόνο», είπε. Ο Bakici, διευθυντής εξαγωγών της Poyraz Fındık, μιας από τις πέντε μεγαλύτερες εξαγωγικές εταιρείες φουντουκιών της χώρας, δήλωσε ότι αυξάνονται οι φόβοι απώλειας μεριδίου αγοράς. «Η Χιλή επεκτείνεται επιθετικά και στοχεύει να φτάσει τους 200.000 τόνους μέσα στα επόμενα 5 έως 10 χρόνια», σημείωσε.
Πρόσθεσε ότι η αύξηση του κόστους εργασίας έχει αποδυναμώσει την ανταγωνιστικότητα της Τουρκίας:
«Τα φουντούκια είναι σαν το αρνίσιο κρέας ανάμεσα στους ξηρούς καρπούς — υψηλής ποιότητας και εκλεπτυσμένα σε γεύση — αλλά η Τουρκία δεν κατάφερε να δημιουργήσει ένα ισχυρό brand και για χρόνια λειτουργεί ως υπεργολάβος της Ευρώπης».
Διαρθρωτικές προκλήσεις και κίνδυνοι αγοράς
Η έκθεση των Financial Times τόνισε ότι η Τουρκία παραμένει κυρίως εξαγωγέας πρώτης ύλης στον κλάδο των φουντουκιών. Παρά τις κρατικά εγγυημένες τιμές αγοράς μέσω του TMO, εκπρόσωποι του ιδιωτικού τομέα λένε ότι οι τιμές παραμένουν κάτω από την αξία της αγοράς, αποθαρρύνοντας τους παραγωγούς.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η τρέχουσα αντιπαράθεση μεταξύ Ferrero και Τούρκων προμηθευτών θα μπορούσε τελικά να οδηγήσει σε αύξηση των παγκόσμιων τιμών της Nutella. Η Ferrero αρνήθηκε να σχολιάσει πιθανούς μελλοντικούς ανατιμήσεις, αλλά αναγνώρισε ότι οι συνεχιζόμενες διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού ενδέχεται να επηρεάσουν τον μελλοντικό προγραμματισμό παραγωγής.
