Η Τουρκία φέρεται να μετέτρεψε τους μακροχρόνιους δεσμούς της με τη Χαμάς σε κομβικό γεωπολιτικό πλεονέκτημα, παίζοντας καθοριστικό ρόλο στην αποδοχή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός και απελευθέρωσης ομήρων στη Γάζα, που προώθησε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Η Άγκυρα, εκμεταλλευόμενη την επιρροή της ως «πολιτικού προστάτη» της Χαμάς, άσκησε την τελική πίεση στους ηγέτες της παλαιστινιακής οργάνωσης να αποδεχθούν το αμερικανικό σχέδιο, παρά την αρχική τους αντίσταση. Δύο περιφερειακές πηγές και δύο αξιωματούχοι της Χαμάς επιβεβαίωσαν στο Reuters ότι το μήνυμα της Άγκυρας ήταν «ξεκάθαρο: Είχε έρθει η ώρα να την αποδεχθούν».
Η επιτυχής παρέμβαση επαναβεβαιώνει τον ρόλο της Τουρκίας στην Εγγύς Ανατολή, ενισχύοντας την προσπάθεια του Ερντογάν να ανακτήσει ένα καθεστώς παρόμοια με της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, προς μεγάλη απογοήτευση του Ισραήλ και αντιπάλων αραβικών κρατών, όπως η Αίγυπτος, η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ.
Ο Πρόεδρος Τραμπ αναγνώρισε δημοσίως τον ρόλο του Τούρκου ομολόγου του, χαρακτηρίζοντάς τον «έναν από τους ισχυρότερους στον κόσμο» και έναν «αξιόπιστο σύμμαχο».
Η Άγκυρα τώρα επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει αυτή τη διπλωματική επιτυχία. Ο Σινάν Ούλγκεν, διευθυντής του think tank EDAM, εκτιμά ότι η Τουρκία απέκτησε νέα διπλωματική δύναμη και αναμένεται να χρησιμοποιήσει την ανανεωμένη καλή θέληση της Ουάσινγκτον για να πιέσει για την επίλυση διμερών εκκρεμοτήτων. Μεταξύ αυτών είναι η επανένταξη στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, η άρση των κυρώσεων των ΗΠΑ για την αγορά των S-400 και η αμερικανική υποστήριξη στους στόχους ασφαλείας της Άγκυρας στη Συρία, συμπεριλαμβανομένης της πίεσης για συγχώνευση των Κουρδικών SDF με τον Συριακό στρατό.
Η διπλωματική επαναβαθμονόμηση φέρεται να ξεκίνησε με την επίσκεψη Ερντογάν στον Λευκό Οίκο τον Σεπτέμβριο. Η ενεργή εμπλοκή της Τουρκίας στις συνομιλίες για τη Γάζα, η οποία αρχικά είχε «μπλοκαριστεί» από το Ισραήλ αλλά επετράπη μετά από παρέμβαση του Τραμπ, ανέδειξε τον Ερντογάν ως τον παράγοντα-κλειδί.
Η Χαμάς, η οποία αποδέχθηκε την εκεχειρία υπό τη «συντριπτική πίεση» της διαμεσολάβησης και της ανθρωπιστικής κρίσης, ζήτησε ως εγγύηση τον «προσωπικό λόγο» του Τραμπ, σε μια διαδικασία όπου η Τουρκία, μαζί με το Κατάρ και την Αίγυπτο, έπαιξαν ρόλο εγγυητή.
Η συμφωνία οδήγησε στην απελευθέρωση των Ισραηλινών ομήρων που είχαν συλληφθεί στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, αλλά παραμένει ασαφές εάν περιλαμβάνει έναν οδικό χάρτη για τη λύση των δύο κρατών, όπως ζητούν η Τουρκία και αραβικά κράτη. Ο Ερντογάν έχει δηλώσει ότι οι συνομιλίες για την κατάπαυση του πυρός είναι κρίσιμες για τη συζήτηση της ασφάλειας του θύλακα σε ένα μεταπολεμικό σενάριο.
Διαβάστε επίσης:
Γιατροί Χωρίς Σύνορα: Άμεση ανάγκη για ιατρικές εκκενώσεις και ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα
