Η Ελλάδα βρίσκεται ξανά στο διεθνές μικροσκόπιο για τους χειρότερους λόγους. Ο Guardian αφιέρωσε εκτενές άρθρο στο σκάνδαλο των αγροτικών επιδοτήσεων, μιλώντας για ένα «μεγάλο, παχύ ελληνικό σκάνδαλο», που στήθηκε από την πολιτική ελίτ και πληρώνεται σήμερα από τους απλούς φορολογούμενους. Η βρετανική εφημερίδα δεν μασάει τα λόγια της: περιγράφει με λεπτομέρειες πώς το κράτος εμφάνιζε ανύπαρκτα ζώα, καλλιέργειες-φαντάσματα και ψεύτικες εκτάσεις για να αντλεί δισεκατομμύρια από τα κοινοτικά ταμεία.
Μπανάνα στον Όλυμπο, πρόβατα στο Αιγαίο
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ελλάδα «εξασφάλισε» εκατομμύρια ευρώ από επιδοτήσεις για μπανάνες που φυτεύτηκαν… στον Όλυμπο και πρόβατα που δήθεν έβοσκαν μέσα στη θάλασσα. Η εικόνα δεν είναι μόνο γελοία αλλά και εξοργιστική. Οι απάτες αυτές δεν έγιναν από μεμονωμένους αγρότες, αλλά από ένα οργανωμένο κύκλωμα στο οποίο εμπλέκεται η κρατική υπηρεσία επιδοτήσεων (ΟΠΕΚΕΠΕ), πολιτικοί παράγοντες και ισχυρά συμφέροντα γύρω από το κυβερνητικό στρατόπεδο.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) μιλά για συστηματική κομπίνα που κρατά χρόνια, αλλά απογειώθηκε μετά το 2019, με την επιστροφή της Νέας Δημοκρατίας στην εξουσία.
Στο επίκεντρο η κυβέρνηση
Το πολιτικό σκέλος της υπόθεσης είναι βαρύ. Τουλάχιστον 13 βουλευτές και υπουργοί της ΝΔ έχουν οδηγηθεί σε παραίτηση, ενώ η αντιπολίτευση κατηγορεί τον Κυριάκο Μητσοτάκη ότι γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει. Ο ίδιος περιορίστηκε σε δηλώσεις περί «διαφάνειας» και «δικαστικής διερεύνησης», ωστόσο το ερώτημα παραμένει: πώς γίνεται να στήνεται απάτη δισεκατομμυρίων μέσα στην καρδιά του κράτους χωρίς καμία πολιτική ευθύνη;
Ο Guardian βάζει το Μαξίμου στο κάδρο, ξεκαθαρίζοντας ότι η πολιτική ελίτ επωφελήθηκε από την απάτη. Και αυτό το διεθνές ξεμπρόστιασμα φέρνει νέο πλήγμα στο κύρος της κυβέρνησης.
Ο λογαριασμός στους πολίτες
Το αποτέλεσμα αυτής της κακοδιαχείρισης είναι απλό και σκληρό: οι Έλληνες φορολογούμενοι καλούνται να πληρώσουν πρόστιμο πάνω από 415 εκατομμύρια ευρώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Επιπλέον, η Κομισιόν έχει ήδη περικόψει μελλοντικές επιδοτήσεις και εξετάζει νέες κυρώσεις.
Εν μέσω ακρίβειας, με τους μικρομεσαίους αγρότες να ασφυκτιούν από το ενεργειακό κόστος και τον ανταγωνισμό, το γεγονός ότι η κυβέρνηση μοίραζε «αέρα κοπανιστό» σε ημέτερους φαντάζει διπλά προκλητικό. Ενώ οι πραγματικοί παραγωγοί βουλιάζουν, οι «φανταστικοί αγρότες» έπαιρναν εκατομμύρια.
Διεθνής διασυρμός
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα εκτίθεται για διαφθορά και πελατειακές πρακτικές. Είναι όμως η πρώτη φορά που η υπόθεση έχει τέτοιο εύρος και διεθνή απήχηση. Όταν μια από τις μεγαλύτερες εφημερίδες στον κόσμο μιλά ευθέως για «σκάνδαλο που στήθηκε από την πολιτική ελίτ», το μήνυμα είναι σαφές: η χώρα εμφανίζεται ξανά ως παράδειγμα προς αποφυγήν στην Ευρώπη.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, που διαφημίζει στο εξωτερικό το αφήγημα της «νέας, σύγχρονης Ελλάδας», βρίσκεται τώρα αντιμέτωπη με μια βαριά σφραγίδα δυσπιστίας. Το σκάνδαλο δείχνει ότι οι ίδιες παλιές παθογένειες —διαφθορά, ατιμωρησία, πελατειακό κράτος— παραμένουν ζωντανές στο κέντρο της εξουσίας.
Η ανάγκη για λογοδοσία
Το θέμα δεν μπορεί να κλείσει με μερικές παραιτήσεις και τυπικές κοινοβουλευτικές διαδικασίες. Απαιτείται πλήρης διερεύνηση, πραγματική λογοδοσία και κάθαρση. Αντί να κρύβεται πίσω από τη Δικαιοσύνη, το Μαξίμου οφείλει να απαντήσει: ποιοι γνώριζαν, ποιοι ωφελήθηκαν και πώς θα αποκατασταθεί η ζημιά.
Το σκάνδαλο των αγροτικών επιδοτήσεων δεν είναι ένα ακόμη «ελληνικό καπρίτσιο» που θα ξεχαστεί. Είναι διεθνές ρεζιλίκι που δείχνει τη γύμνια μιας κυβέρνησης, η οποία αυτοπροβάλλεται ως θεματοφύλακας της διαφάνειας αλλά αποδεικνύεται ανίκανη —ή απρόθυμη— να καθαρίσει το ίδιο της το σπίτι.
Η Ελλάδα χρειάζεται πολιτική αλλαγή και νέα πορεία. Γιατί όσο το Μαξίμου παραμένει εγκλωβισμένο σε αυτήν τη λογική συγκάλυψης, τόσο το όνομα της χώρας θα σέρνεται διεθνώς στα πρωτοσέλιδα με τη λέξη «σκάνδαλο».
