Η συριακή κυβέρνηση και οι κουρδικές δυνάμεις συμφώνησαν το Σάββατο 24/1 να παρατείνουν την κατάπαυση του πυρός, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές της Συρίας, απομακρύνοντας προσωρινά τον κίνδυνο μιας γενικευμένης σύγκρουσης στη βορειοανατολική χώρα.
Όπως ανέφεραν πηγές στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP), η εκεχειρία θα παραταθεί «έως και για έναν μήνα», προκειμένου να διευκολυνθεί η μεταφορά υπόπτων μελών του Ισλαμικού Κράτους από τη Συρία στο Ιράκ.
Η συμφωνία έρχεται σε συνέχεια μιας προσωρινής κατάπαυσης του πυρός που είχε ανακοινωθεί νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, παγώνοντας την προέλαση του συριακού στρατού, ο οποίος είχε φτάσει στα όρια των θέσεων των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF). Αν και η εξέλιξη αυτή έδωσε χρόνο στη διπλωματία και απομάκρυνε τον άμεσο κίνδυνο νέων συγκρούσεων, δεν έλυσε τις βαθύτερες αιτίες της αντιπαράθεσης.
Οι μάχες που ξέσπασαν στις αρχές Ιανουαρίου σε τρεις αμφισβητούμενες συνοικίες του Χαλεπίου οδήγησαν σε μια ευρείας κλίμακας κυβερνητική επίθεση, με αποτέλεσμα οι SDF να χάσουν μέσα σε λίγες ημέρες το μεγαλύτερο μέρος των εδαφών που έλεγχαν στη Συρία.
Η εκεχειρία είχε στόχο να δώσει χρόνο για την εφαρμογή ενός σχεδίου 14 σημείων, βάσει του οποίου οι κουρδικές δυνάμεις θα διαλύονταν και οι μαχητές τους θα ενσωματώνονταν στον συριακό στρατό. Σε περίπτωση αποτυχίας εφαρμογής της συμφωνίας, η Δαμασκός έχει καταστήσει σαφές ότι θα επανεκκινήσει την επίθεσή της, προχωρώντας προς τα τελευταία προπύργια των SDF στη Χασάκα, την Καμισλί και το Κομπάνι.
Παρά την κατάπαυση του πυρός, και οι δύο πλευρές προετοιμάζονταν για το ενδεχόμενο γενικευμένου πολέμου. Οι κουρδικές δυνάμεις ενίσχυσαν τις θέσεις τους σε περιοχές κουρδικής πλειοψηφίας και κάλεσαν σε γενική κινητοποίηση, μοιράζοντας όπλα σε πολίτες που δήλωναν πρόθυμοι να πολεμήσουν. Την ίδια ώρα, συριακά στρατεύματα και άρματα μάχης κατευθύνονταν προς το μέτωπο. «Σύντομα θα είμαστε στη Χασάκα και μετά στην Καμισλί, αν θέλει ο Θεός», δήλωσε στρατιώτης του συριακού στρατού.
Παράλληλα, εντάθηκαν οι διπλωματικές διεργασίες για να αποφευχθεί η επανέναρξη των εχθροπραξιών. Ο επικεφαλής των SDF, Μαζλούμ Άμπντι, μετέβη για δεύτερη φορά στο Ιρακινό Κουρδιστάν, όπου συναντήθηκε με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ για τη Συρία, Τομ Μπάρακ, που μεσολαβεί στις συνομιλίες μεταξύ Κούρδων και Δαμασκού. Ο Άμπντι είχε επίσης τηλεφωνική επικοινωνία με τον Σύρο υπουργό Εξωτερικών, Ασάαντ αλ-Σαϊμπάνι, η οποία οδήγησε σε συμφωνία για την ασφαλή μεταφορά Κούρδων μαχητών από φυλακή που βρισκόταν υπό πολιορκία σε κυβερνητικά ελεγχόμενη περιοχή.
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι «η μεταφορά των κρατουμένων του Ισλαμικού Κράτους από τη Συρία είναι απαραίτητη» και ότι μέχρι να ολοκληρωθεί «πρέπει να διατηρηθεί το περιβάλλον μη σύγκρουσης», αναφερόμενος στη μεταφορά περισσότερων από 7.000 υπόπτων μελών του ISIS στο Ιράκ με αμερικανική διαμεσολάβηση.
Παρά την παράταση της εκεχειρίας, οι διαφωνίες παραμένουν έντονες. Το σχέδιο των 14 σημείων ουσιαστικά βάζει τέλος στο εγχείρημα της κουρδικής αυτονομίας στη Συρία, με την κουρδική ηγεσία να δυσκολεύεται να αποδεχθεί τις βαριές απώλειες των τελευταίων εβδομάδων. Οι SDF, που ήλεγχαν έως πρόσφατα σχεδόν το ένα τρίτο της χώρας – συμπεριλαμβανομένων πετρελαϊκών κοιτασμάτων και κρίσιμων υποδομών – περιορίστηκαν πλέον σε λίγες πόλεις.
Η συμφωνία θα μετέτρεπε μια δύναμη που αριθμούσε περίπου 100.000 μαχητές σε έναν τοπικό διοικητικό μηχανισμό με περιορισμένες αρμοδιότητες αστυνόμευσης. Ο Άμπντι έχει αφήσει να εννοηθεί ότι είναι διατεθειμένος να προχωρήσει, ωστόσο δυσκολεύεται να εξασφαλίσει συναίνεση στο εσωτερικό των SDF.
Αν δεν υπάρξει συμφωνία, η εναλλακτική είναι ο πόλεμος. Η Δαμασκός έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα ανεχθεί πλέον ένοπλες μη κρατικές δυνάμεις και επιδιώκει την επανένωση της χώρας είτε μέσω διαπραγματεύσεων είτε με τη βία.
Οι ΗΠΑ, που στήριζαν τους Κούρδους επί μία δεκαετία, έχουν πλέον μετατοπίσει τη στάση τους, δηλώνοντας ότι ο ρόλος των SDF ως δύναμης κατά του ISIS έχει ολοκληρωθεί και ότι αυτός περνά πλέον στο συριακό κράτος. Ήδη, αμερικανικές δυνάμεις μεταφέρουν κρατουμένους του Ισλαμικού Κράτους, περιορίζοντας το ενδεχόμενο αποδράσεων ενόψει μιας νέας σύγκρουσης. Με την ασφάλιση των φυλακών, το στρατηγικό ενδιαφέρον των ΗΠΑ στη βορειοανατολική Συρία μειώνεται δραστικά.
Παρότι η Δαμασκός διαθέτει στρατιωτικό πλεονέκτημα και περιφερειακή στήριξη, επιδιώκει να αποφύγει έναν αιματηρό πόλεμο. Μέχρι στιγμής, οι επιχειρήσεις της έχουν προκαλέσει περιορισμένες απώλειες, καθώς οι SDF υποχώρησαν από αραβικές περιοχές όπως η Ράκα και η Ντέιρ εζ-Ζορ.
Ωστόσο, ενδεχόμενες συγκρούσεις σε κουρδικές περιοχές αναμένεται να είναι πολύ πιο αιματηρές. Πολλοί Κούρδοι πολίτες φοβούνται τις κυβερνητικές δυνάμεις, μετά τις σφαγές σε περιοχές με Δρούζους και Αλαουίτες την περασμένη χρονιά. Πολλοί έχουν ήδη εξοπλιστεί, ενώ οι κουρδικές δυνάμεις έχουν δημιουργήσει εκτεταμένο δίκτυο υπόγειων τούνελ, προετοιμαζόμενες για μακρόχρονο ανταρτοπόλεμο.
Η Δαμασκός γνωρίζει ότι ακόμη και μια στρατιωτική νίκη μπορεί να έχει βαρύ τίμημα: την αποξένωση του κουρδικού πληθυσμού και τη δημιουργία μιας νέας, μακροχρόνιας εξέγερσης, στα πρότυπα του PKK στην Τουρκία.
Διαβάστε επίσης:
Άμπου Ντάμπι: Δεύτερη ημέρα διαλόγου χωρίς αποτέλεσμα για την Ουκρανία
Νέα Υόρκη: Πολυκατοικία στις φλόγες μετά από έκρηξη υγραερίου (βίντεο)
Ο νέος τραυματισμός του Γιάννη Αντετοκούνμπο απειλεί τη σεζόν των Μπακς
