Μετά το εσπευσμένο κλείσιμο της προανάκρισης για το έγκλημα των Τεμπών από τον κ. Μπακαΐμη και τη διαμόρφωση του κατηγορητηρίου από τον Κ. Τσόγκα, ανακύπτουν πολλά ερωτήματα για την ποιότητα του τρόπου που λειτουργεί η Δικαστική εξουσία και την απόπειρα απονομής «δικαιοσύνης».
Γράφει ο Αχιλλέας Μιχόπουλος
Υπενθυμίζεται ότι στο κυρίαρχο αφήγημα που υιοθετήθηκε από τη δικαστική εξουσία για την ερμηνεία της πυρόσφαιρας και της φωτιάς στο έδαφος, που είχε σα συνέπεια την απανθράκωση 27 επιβατών, είναι η θεώρηση που προσφέρθηκε οικειοθελώς από τον κ. Πασπαλά στην Τεχνική έκθεση που κατέθεσε, περί ανάφλεξης νέφους μικροσταγονιδίων ελαίων σιλικόνης από το κύκλωμα ψύξης του μετασχηματιστή της ηλεκτρομηχανής της Επιβατικής.
Υπενθυμίζεται ότι ένα Πόρισμα ή μια Τεχνική έκθεση, οφείλουν να δίνουν πειστικές απαντήσεις και ερμηνείες για όλα τα ευρήματα, μαρτυρίες, χημικές αναλύσεις, βιντεοληπτικό υλικό.
Στο σενάριο του κ. Πασπαλά που υιοθετήθηκε, θεωρείται ότι εξ αιτίας της σύγκρουσης και της σύνθλιψης των κυκλωμάτων ψύξης των ελαίων προέκυψαν πολύ μικρές οπές, διαμέτρου κάτω του 0.5 mm, μέσω των οποίων εξωθήθηκαν τα έλαια, δημιουργήθηκε νέφος μικροσταγονιδίων που στη συνέχεια λόγω της ενέργειας που εκλύθηκε από το ηλεκτρικό τόξο ανεφλέγησαν και προέκυψε η πυρόσφαιρα.
Στο σενάριο αυτό υπάρχουν αναρίθμητα σημεία ελλιπών ερμηνειών και εγγενών αδυναμιών:
- Δεν υπάρχει κάποια αναφορά στην ποσότητα των ελαίων που προκάλεσαν την πυρόσφαιρα. Σε ιδιωτικές συζητήσεις στο ΑΠΘ ο κ. Πασπαλάς αναφέρει μια ποσότητα 350 κιλών. Η ποσότητα αυτή αφ’ ενός είναι πολύ μεγαλύτερη από την ποσότητα που περιέχεται στα κυκλώματα ψύξης των μετασχηματιστών. Μια καλή προσέγγιση αυτής της ποσότητας είναι κάτω των 100 κιλών. Οι διαστάσεις της πυρόσφαιρας (80 μέτρα διάμετρος κεφαλής, 167 μέτρα μήκος) απαιτούν κατ’ ελάχιστο 2500 κιλά καύσιμου υγρού.
- Για να παραχθούν τα μικροσταγονίδια διαμέτρου κάτω του 0.5mm σε χρόνο λίγων δευτερολέπτων απαιτείται η ύπαρξη πολύ μεγάλου αριθμού (>10000) ακροφυσίων (μπεκ). Κάτι τέτοιο δεν εντοπίστηκε από επιτόπιο έλεγχο στα κυκλώματα ψύξης.
- Η πυρόσφαιρα στον μεγαλύτερο βαθμό αναπτύσσεται πάνω από τον επαρχιακό δρόμο. Αν το υλικό που την προκάλεσε ήταν τα έλαια σιλικόνης, το διοξείδιο του πυριτίου (SiO2) που θα είχε παραχθεί, έπρεπε να είναι ορατό από την πρώτη στιγμή με τη μορφή λευκής σκόνης στο οδόστρωμα. Για την πυρόσφαιρα αυτού του μεγέθους θα είχαν παραχθεί περίπου 2000 κιλά λευκής σκόνης, που θα είχε επικαλύψει το οδόστρωμα ακριβώς κάτω από το σημείο εκδήλωσης της πυρόσφαιρας. Τέτοια ένδειξη δεν υπήρξε ούτε στο ελάχιστο.
- Τα έλαια χαρακτηρίζονται αυτοσβαιόμενα (Καρώνης, βιβλιογραφία, δεδομένα αναφλεξιμότητας). Ωστόσο, η φωτιά στο έδαφος έκαιγε για χρόνο μεγαλύτερο των 45 λεπτών. Δεν δίνεται από τον κ. Πασπαλά καμία απολύτως ερμηνεία για τον μηχανισμό συντήρησης της φωτιάς για τέτοιο μεγάλο διάστημα.
- Οι θερμοκρασίες που αναπτύσσονται, όταν μετά από εξωτερική υποβοήθηση προκληθεί ανάφλεξη των ελαίων σιλικόνης, είναι 600-650 βαθμοί Κελσίου. Η θερμοκρασία της πυρόσφαιρας (κλασσική θεωρία καύσης και ερμηνεία των χρωματισμών της φλόγας) είναι 1250-1400 βαθμοί Κελσίου. Δεν υπάρχει καμία σχετική αναφορά και ερμηνεία της απόκλισης. Αντίστοιχα ψηλές θερμοκρασίες αναπτύχθηκαν και σε πολλά σημεία όπου έχει καταγραφεί τήξη μεταλλικών στοιχείων (κράματα αλουμινίου).
- Στο βίντεο της νότιας κάμερας επιτήρησης της ΠΑΘΕ, 3 λεπτά μετά τη σύγκρουση, ο χειριστής στρέφει την κάμερα και εστιάζει στο σημείο. Εκείνη τη στιγμή εμφανίζεται στο πρανές φλεγόμενη ροή ατμών υγρού. Τα έλαια σιλικόνης αποκλείεται να έχουν τέτοια συμπεριφορά. Πως ερμηνεύει το εύρημα η θεώρηση του κ. Πασπαλά;
- Τι είδους υλικό έκαιγε σε δοχείο παγιδευμένο κάτω από το βαγόνι που φαίνεται στη φωτογραφία; Τα υπολείμματα από το ύποπτο υλικό αφαιρέθηκαν με την εσπευσμένη εκχωμάτωση, πριν καν ξημερώσει. Ερμηνεία υπάρχει;
- Στα αποτελέσματα των αναλύσεων που έγιναν σε διάφορα δείγματα από το ΓΧΚ εμφανίζεται ένα πολύ μεγάλο πλήθος υδρογονανθράκων και άλλων οργανικών εύφλεκτων ουσιών, μεταξύ των οποίων πολλοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες. Στην Έκθεση Πασπαλά δίνεται η ερμηνεία ότι όλες αυτές οι ουσίες είναι προϊόντα πυρόλυσης των ελαίων σιλικόνης, αγνοώντας ότι η πυρόλυση είναι μια διεργασία αναμόρφωσης των πετρελαιοειδών που γίνεται ΠΑΝΤΑ ΤΗ ΑΠΟΥΣΙΑ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΣΕ ΕΙΔΙΚΟ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ, ΣΥΧΝΟΤΑΤΑ ΜΕ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΟΥΣ ΚΑΤΑΛΥΤΕΣ ΚΑΙ ΜΕ ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΟ ΧΡΟΝΟ ΠΑΡΑΜΟΝΗΣ ΣΤΟΝ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ. Αποσιωπάται βέβαια τελείως ότι η πρώτη δειγματοληψία έγινε μετά την αντικατάσταση επιφανειακού στρώματος εδάφους, πάχους 1-2 μέτρων (ξεμπάζωμα-μπάζωμα) που αλλοίωσε δραστικά την εικόνα των συγκεντρώσεων των ύποπτων ουσιών.
- Πλήθος επιβατών, διασωστών, πυροσβεστών υπέφεραν από χημικά εγκαύματα. Καμία σχετική αναφορά ή ερμηνεία από τον κ. Πασπαλά.
- Σε πολλά δείγματα εμφανίζεται η ουσία 2, 3-διυδρο-1, 1, 3-τριμεθυλο-3-φαινυλο-1Η-ινδένιο. Η ουσία αυτή είναι πολυκυκλικός υδρογονάνθρακας, παρασκευάζεται βιομηχανικά, και δεν υπάρχει ενδεχόμενο να είναι παραπροϊόν καύσης. Θα ερμηνευτεί η παρουσία της σε τόσο πολλά δείγματα; Η θεωρία της συμμετοχής της ουσίας σε ειδικό καθαριστικό κινητήρων αεροσκαφών έχει βάση;
- Ο κ. Πασπαλάς εντέχνως αποσιωπά το γεγονός ότι στην παγκόσμια ιστορία υπάρχουν 112 καταγεγραμμένα περιστατικά πυρόσφαιρας ή φωτιάς σε παρόμοια δυστυχήματα όπου πάντα εμπλέκονται υδρογονάνθρακες και ποτέ έλαια σιλικόνης. Αναφλέξεις ελαίων σιλικόνης έχουν υπάρξει μεν, ποτέ όμως με δημιουργία πυρόσφαιρας, και πάντα με εξωτερική υποβοήθηση (συνήθως από βραχυκύκλωμα στο οποίο δεν λειτούργησαν οι διατάξεις προστασίας.
*Αχιλλέας Μιχόπουλος
Τεχνικός Σύμβουλος Οικογενειών Θυμάτων
