Κάποτε, στην Ευρώπη, το ρεύμα ήταν συνώνυμο του μέλλοντος. Η ήπειρος που επινόησε τον Διαφωτισμό, αποφάσισε να επινοήσει και το ηλεκτρικό αυτοκίνητο. Μόνο που, όπως συχνά συμβαίνει στα ευρωπαϊκά σχέδια, το όραμα έμεινε στην μπρίζα.
Στην Κίνα, την ίδια ώρα, τα εργοστάσια βουίζουν. Οι εκθέσεις στο Πεκίνο φιλοξενούν 1.500 εκθέτες, 800.000 επισκέπτες και ένα κοινό που δεν εντυπωσιάζεται πια από concept cars με LED φώτα και ολογραφικά τιμόνια. Γιατί τα κινεζικά ηλεκτρικά δεν είναι πλέον το μέλλον· είναι το παρόν και μάλιστα το παρόν των άλλων.
Στην Ευρώπη, όμως, το αφήγημα πήρε λάθος στροφή. Η Porsche, το τελευταίο κάστρο του ευρωπαϊκού αυτοκινητικού μύθου, ανακοίνωσε πως… ξαναβάζει μπουζί. Η Cayenne και η Panamera θα μείνουν θερμικές μέχρι το 2030. Ο όμιλος Volkswagen μετρά ζημιά 5,1 δισ. ευρώ, περικοπές 1.900 θέσεων, και ένα όραμα που έσβησε μαζί με την τελευταία Taycan που δεν πουλήθηκε.
Η ηλεκτροκίνηση, η μεγάλη υπόσχεση μιας “πράσινης Ευρώπης”, αποδεικνύεται ότι ήταν τελικά μια υπερτιμημένη PowerPoint παρουσίαση με στόχο να εντυπωσιαστούν οι Βρυξέλλες και όχι οι αγοραστές.
Οι Κινέζοι, αντίθετα, δούλεψαν χωρίς ανακοινώσεις, συνέδρια και hashtags. Κυριάρχησαν στις σπάνιες γαίες, κατέκτησαν τις μπαταρίες, και άρχισαν να πουλάνε τα ηλεκτρικά τους 25% φθηνότερα στην Ευρώπη απ’ ό,τι οι Ευρωπαίοι.
Η BYD (“Build Your Dreams”) χτίζει όντως τα όνειρά της, αλλά πάνω στα ευρωπαϊκά ερείπια. Η Xiaomi, που μέχρι χθες έφτιαχνε τηλέφωνα, βγάζει αυτοκίνητο των 28.000 ευρώ με αυτονομία 800 χιλιομέτρων και επιτάχυνση καλύτερη από Tesla. Ο Elon Musk έτρεξε στο Πεκίνο για να καταλάβει τι συνέβη. Εμείς, ακόμα ψάχνουμε πρίζα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε ρόλο καθυστερημένου επιτηρητή, ανακάλυψε τώρα τον “αθέμιτο ανταγωνισμό”. Έρευνες, ανακοινώσεις, «πιθανές παραβιάσεις των κανόνων του ΠΟΕ» όλα αυτά ενώ τα κινεζικά πλοία ξεφορτώνουν χιλιάδες BYD στο λιμάνι της Αμβέρσας. Κι αν οι Ευρωπαίοι πολιτικοί νόμιζαν ότι οι Κινέζοι θα μείνουν στην εσωτερική τους αγορά, τότε προφανώς δεν έχουν πάει ποτέ σε κινεζικό εστιατόριο στις Βρυξέλλες: τα πάντα φτάνουν, απλώς με delivery.
Η ηλεκτροκίνηση για την Ευρώπη υπήρξε το νέο “ευρώ”: μια ιδέα ευγενής, προοδευτική, γεμάτη υποσχέσεις που όμως κανείς δεν είχε προετοιμαστεί να πληρώσει. Οι τιμές των ηλεκτρικών οχημάτων παραμένουν απαγορευτικές, οι υποδομές φόρτισης αστείες, οι μπαταρίες εισαγόμενες και η γραφειοκρατία τόσο “πράσινη” όσο μια παλιά μπαταρία αυτοκινήτου πεταμένη στη χωματερή. Ακόμη και οι πιο φανατικοί Ευρωπαίοι οδηγοί καταλαβαίνουν πως το “μηδενικό αποτύπωμα” έχει πολύ μεγάλο αποτύπωμα στο πορτοφόλι. Ο μέσος Γερμανός που καλείται να πληρώσει 70.000 ευρώ για ένα ηλεκτρικό SUV, θυμάται ξαφνικά ότι το ντίζελ του – το παλιό, το τίμιο, το βρωμερό – λειτουργεί ακόμα μια χαρά.
Και τότε εμφανίζεται η ειρωνεία της ιστορίας: Η Porsche, το σύμβολο του “μελλοντικού αυτοκινήτου”, δηλώνει πως η ηλεκτροκίνηση θα περιμένει. Η Ευρώπη, που κήρυξε πόλεμο στη βενζίνη, ξαναγεμίζει τα ρεζερβουάρ. Η Κίνα, που κάποτε αντέγραφε τα ευρωπαϊκά μοντέλα, τώρα εξάγει τα δικά της.
Το αποτέλεσμα; Μια ήπειρος που πίστεψε ότι η τεχνολογία θα τη σώσει, ανακαλύπτει ότι τη σώζει τελικά το… χειρόφρενο. Ίσως, τελικά, το πραγματικό “βατερλώ της ηλεκτροκίνησης” να μην είναι η τεχνολογία, αλλά η αυταπάτη ότι η πρόοδος συμβαίνει με διατάγματα, όχι με εργοστάσια. Η Ευρώπη ονειρεύτηκε ένα μέλλον σιωπηλό, οικολογικό και ηλεκτρισμένο. Ξύπνησε σε ένα εργοστάσιο της BYD στο Σεντζέν, και άκουσε έναν Κινέζο μηχανικό να της λέει με χαμόγελο: “Build your dreams… εμείς ήδη χτίζουμε τα δικά μας.
