Τρία χρόνια μετά την εμφάνιση του ChatGPT και την εκρηκτική είσοδο της τεχνητής νοημοσύνης στην παγκόσμια οικονομία, η Wall Street αρχίζει να κοιτά με μεγαλύτερη επιφύλαξη τον κλάδο. Οι δαπάνες αυξάνονται με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, τα έσοδα όμως δεν ακολουθούν πάντα τον ίδιο βηματισμό, εντείνοντας τις αμφιβολίες για το αν η ευφορία γύρω από την ΑΙ μπορεί να διατηρηθεί μακροπρόθεσμα.
Τα πρώτα σημάδια κόπωσης στις αγορές
Το πρόσφατο ξεπούλημα της μετοχής της Nvidia, καθώς και η πτώση της Oracle Corp. μετά τις ανακοινώσεις για το ύψος των επενδύσεών της στην τεχνητή νοημοσύνη, λειτούργησαν ως καμπανάκι κινδύνου. Παράλληλα, το αρνητικό κλίμα γύρω από εταιρείες που είναι άμεσα εκτεθειμένες στην OpenAI δείχνει ότι οι επενδυτές αρχίζουν να επανεκτιμούν το ρίσκο. Καθώς πλησιάζει το νέο έτος, το βασικό δίλημμα στη Wall Street είναι αν πρέπει να περιοριστεί η έκθεση στον κλάδο για να αποφευχθεί μια νέα φούσκα ή αν, αντίθετα, αξίζει να ενισχυθούν τα στοιχήματα σε μια τεχνολογία που υπόσχεται να ανατρέψει τα πάντα.
Κόστος, χρήση και πρόθυμοι καταναλωτές
Οι ανησυχίες δεν περιορίζονται σε έναν μόνο παράγοντα. Αφορούν σχεδόν κάθε πτυχή της τεχνητής νοημοσύνης: το δυσθεώρητο κόστος ανάπτυξης, την ενεργειακή κατανάλωση, τη βιωσιμότητα των επιχειρηματικών μοντέλων και, τελικά, το αν οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις θα πληρώσουν σε μεγάλη κλίμακα για τις υπηρεσίες ΑΙ. Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα είναι κρίσιμες, καθώς από αυτές εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και η πορεία των χρηματιστηρίων.
Η εξάρτηση των δεικτών από τους τεχνολογικούς κολοσσούς
Η ισχυρή άνοδος δεικτών όπως ο S&P 500 τα τελευταία χρόνια οφείλεται κυρίως στις μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες, όπως οι Alphabet και Microsoft, αλλά και σε όσες επωφελούνται άμεσα από τις επενδύσεις σε υποδομές ΑΙ, όπως η Nvidia και η Broadcom. Στην αλυσίδα αυτή προστίθενται ακόμη και εταιρείες ενέργειας, όπως η Constellation Energy Corp., που καλούνται να τροφοδοτήσουν τα ενεργοβόρα κέντρα δεδομένων. Αν η ανοδική πορεία αυτών των εταιρειών ανακοπεί, οι βασικοί χρηματιστηριακοί δείκτες δύσκολα θα μείνουν ανεπηρέαστοι.
Η OpenAI στο επίκεντρο του προβληματισμού
Χαρακτηριστικό παράδειγμα της έντασης που δημιουργούν οι δαπάνες είναι η ίδια η OpenAI. Η εταιρεία του Σαμ Άλτμαν, η οποία τον Οκτώβριο αναδείχθηκε στη νεοφυή με τη μεγαλύτερη χρηματιστηριακή αξία παγκοσμίως, σχεδιάζει να δαπανήσει συνολικά έως και 1,4 τρισ. δολάρια τα επόμενα χρόνια. Σύμφωνα με τις προβλέψεις της, τα έξοδα θα φτάσουν τα 115 δισ. δολάρια έως το 2029, με τα πρώτα ουσιαστικά κέρδη να αναμένονται το 2030. Ωστόσο, τα έσοδά της παραμένουν πολύ χαμηλότερα από τα λειτουργικά έξοδα, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη συνεχή στήριξη των επενδυτών.
Ο κίνδυνος μετάδοσης στην ευρύτερη αγορά
Αν η ροή κεφαλαίων προς την OpenAI περιοριστεί, οι επιπτώσεις μπορεί να μεταδοθούν γρήγορα σε εταιρείες-δορυφόρους, όπως η CoreWeave, που δραστηριοποιούνται στην υπολογιστική υποδομή. Παράλληλα, η Oracle έχει καταφύγει στην έκδοση ομολόγων δεκάδων δισ. δολαρίων για να χρηματοδοτήσει την ανέγερση κέντρων δεδομένων, αυξάνοντας το χρέος της και τις πιέσεις για σταθερές ταμειακές ροές, σε αντίθεση με την πιο «ανεκτική» φύση των μετόχων.
Καθυστερήσεις και νευρικότητα
Η πρόσφατη διαρροή ότι αναβάλλεται η κατασκευή ορισμένων κέντρων δεδομένων για την OpenAI προκάλεσε άμεση πτώση στη μετοχή της Oracle και άλλων εταιρειών που συνδέονται με τις υποδομές ΑΙ. Εκπρόσωπος της Oracle έσπευσε να διαβεβαιώσει ότι η εταιρεία θα ανταποκριθεί πλήρως στις υποχρεώσεις και στα μελλοντικά επενδυτικά της σχέδια, όμως η νευρικότητα είχε ήδη περάσει στις αγορές.
Τεράστιες επενδύσεις, πιο αργή ανάπτυξη
Παρά τις ανησυχίες, οι τεχνολογικοί κολοσσοί δεν δείχνουν διατεθειμένοι να πατήσουν φρένο. Alphabet, Microsoft, Amazon και Meta Platforms αναμένεται να δαπανήσουν πάνω από 400 δισ. δολάρια σε κεφαλαιακές δαπάνες μέσα στους επόμενους 12 μήνες, με το μεγαλύτερο μέρος να κατευθύνεται σε κέντρα δεδομένων. Την ίδια ώρα, τα έσοδα των επτά μεγαλύτερων τεχνολογικών εταιρειών, μεταξύ των οποίων οι Apple, Nvidia και Tesla, προβλέπεται να αυξηθούν κατά 18% τον επόμενο χρόνο, ποσοστό που όμως θα είναι το χαμηλότερο των τελευταίων τεσσάρων ετών.
Αλλαγή μοντέλου και νέες ισορροπίες
Ίσως η πιο βαθιά ανησυχία να αφορά τη στρατηγική μεταστροφή των τεχνολογικών γιγάντων. Μέχρι πρόσφατα, η αξία τους βασιζόταν στην ικανότητα να αυξάνουν τα έσοδά τους ραγδαία με σχετικά χαμηλό κόστος, προσελκύοντας τεράστιες εισροές κεφαλαίων. Τα φιλόδοξα σχέδια για την τεχνητή νοημοσύνη, όμως, έχουν αντιστρέψει αυτή την εξίσωση, μετατρέποντας την ανάπτυξη σε μια ιδιαίτερα δαπανηρή υπόθεση. Το αν αυτή η επένδυση θα δικαιώσει τις προσδοκίες ή θα επιβεβαιώσει τους φόβους για υπερβολές, μένει να φανεί.
Διαβάστε επίσης:
Η Γερμανία σε τροχιά πολεμικής προετοιμασίας
Σίδνεϊ: Η στιγμή που αστυνομικός εξουδετερώνει τον δράστη της φονικής επίθεσης (βίντεο)
Ο πρωθυπουργός της Αυστραλίας επισκέφθηκε τον «ήρωα» της παραλίας Μπόνταϊ
