Την ώρα που η Γάζα παραμένει σε ερείπια μετά από δύο χρόνια καταστροφικών ισραηλινών επιθέσεων, αμερικανικές εταιρείες και πρόσωπα με στενούς δεσμούς με τον Λευκό Οίκο εμφανίζονται έτοιμοι να διεκδικήσουν μερίδιο από την ανοικοδόμηση δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με αποκαλυπτικά έγγραφα και μαρτυρίες που εξετάζει η βρετανική εφημερίδα Guardian.
Μια ανοικοδόμηση 70 δισ. δολαρίων χωρίς σαφές πλαίσιο
Με τα τρία τέταρτα των κτιρίων στη Λωρίδα της Γάζας να έχουν υποστεί ζημιές ή να έχουν καταστραφεί, ο ΟΗΕ εκτιμά ότι η πλήρης ανασυγκρότηση θα κοστίσει περίπου 70 δισεκατομμύρια δολάρια. Το μέγεθος αυτό καθιστά τη Γάζα έναν από τους μεγαλύτερους μελλοντικούς «αγορές ανοικοδόμησης» παγκοσμίως, προσελκύοντας εταιρείες κατασκευών, κατεδαφίσεων, μεταφορών και logistics.
Ωστόσο, το θεσμικό πλαίσιο παραμένει θολό. Παρότι τα Ηνωμένα Έθνη έχουν εγκρίνει τη δημιουργία Συμβουλίου Ειρήνης για τη διαχείριση της περιοχής υπό την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ, το όργανο αυτό δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί. Παράλληλα, το νεοσύστατο Κέντρο Συντονισμού Πολιτικών και Στρατιωτικών έχει περιορισμένη εντολή, αφήνοντας ουσιαστικά κενό εξουσίας ως προς τη σύναψη μακροπρόθεσμων συμβάσεων.
Η «παράλληλη» ομάδα του Λευκού Οίκου
Μέσα σε αυτό το κενό, ο Λευκός Οίκος έχει συγκροτήσει τη δική του ειδική ομάδα για τη Γάζα, με επικεφαλής τον Τζάρεντ Κούσνερ, τον Στιβ Γουίτκοφ και τον Αριέχ Λάιτστον. Σύμφωνα με την Guardian, δύο πρώην αξιωματούχοι της Doge –της δομής που είχε συνδεθεί με την προσπάθεια του Ίλον Μασκ να περικόψει δραστικά το ομοσπονδιακό κράτος– παίζουν κεντρικό ρόλο στις συζητήσεις για την ανθρωπιστική βοήθεια και τη μεταπολεμική ανοικοδόμηση.
Παρουσιάσεις που έχουν κυκλοφορήσει περιλαμβάνουν λεπτομερή επιχειρησιακά σχέδια logistics, με αναφορές σε τιμές, οικονομικές προβλέψεις και πιθανούς χώρους αποθηκών, αποκαλύπτοντας ότι η «ανθρωπιστική βοήθεια» αντιμετωπίζεται ήδη και ως επιχειρηματικό πεδίο.
«Όλοι προσπαθούν να πάρουν μερίδιο»
Σύμφωνα με πηγές της εφημερίδας, αμερικανικές εταιρείες κινούνται δυναμικά για να εξασφαλίσουν συμβόλαια. Ανάμεσά τους φέρεται να ήταν και η Gothams LLC, εταιρεία με ισχυρές πολιτικές διασυνδέσεις, η οποία στο παρελθόν είχε κερδίσει συμβόλαιο 33 εκατ. δολαρίων για τη διαχείριση του διαβόητου κέντρου κράτησης μεταναστών στη νότια Φλόριντα, γνωστού ως «Alligator Alcatraz».
Έγγραφα και μαρτυρίες αναφέρουν ότι η εταιρεία διέθετε «εσωτερική πληροφόρηση» για να διεκδικήσει ιδιαίτερα προσοδοφόρο συμβόλαιο στη Γάζα. Ο ιδρυτής της, Ματ Μίκελσεν, δήλωσε πάντως στην Guardian ότι τελικά απέσυρε το ενδιαφέρον του, επικαλούμενος λόγους ασφαλείας.
Εκπρόσωπος της ειδικής ομάδας του Λευκού Οίκου απέφυγε να απαντήσει σε συγκεκριμένα ερωτήματα, υποστηρίζοντας ότι ο σχεδιασμός βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο και ότι «καμία τελική απόφαση δεν έχει ληφθεί». Παρ’ όλα αυτά, πηγές αναφέρουν ότι εργολάβοι έχουν ήδη ταξιδέψει στην περιοχή για επαφές με Αμερικανούς αξιωματούχους και πιθανούς εταίρους.
«Όλοι προσπαθούν να πάρουν ένα μερίδιο από αυτό», δήλωσε χαρακτηριστικά έμπειρος εργολάβος. «Το αντιμετωπίζουν σαν ένα ακόμη Ιράκ ή Αφγανιστάν και προσπαθούν να πλουτίσουν».
Ασαφής ο ρόλος του ΟΗΕ και πολιτικές αντιφάσεις
Τον Νοέμβριο ο ΟΗΕ ενέκρινε το σχέδιο Τραμπ για τη Γάζα, ωστόσο η διεθνής κοινότητα εμφανίζεται διχασμένη. Ενώ ο Τραμπ και ο Κούσνερ έχουν μιλήσει ακόμη και για πολυτελή θέρετρα, η πλειονότητα των κρατών επιμένει ότι η Γάζα πρέπει να ανοικοδομηθεί ως βιώσιμος τόπος διαβίωσης για τα 2,1 εκατομμύρια Παλαιστινίους κατοίκους της.
Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ ελέγχει περίπου το μισό της Λωρίδας και έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα επιτρέψει ανοικοδόμηση στις περιοχές που ελέγχονται από τη Χαμάς χωρίς τον πλήρη αφοπλισμό της, προσθέτοντας ένα ακόμη επίπεδο αβεβαιότητας.
Νεαρά στελέχη και σχέδια logistics με «τέλη διέλευσης»
Κεντρικό ρόλο στα νεότερα σχέδια φέρεται να παίζει ο Άνταμ Χόφμαν, 25χρονος απόφοιτος του Πρίνστον και πρώην συνεργάτης της Doge, μαζί με τον Τζος Γκρούενμπαουμ, ανώτερο σύμβουλο της ειδικής ομάδας. Σύμφωνα με πηγές, ο Χόφμαν διακίνησε έγγραφο σχεδιασμού με τίτλο «Αρχιτεκτονική Εφοδιαστικής του Συστήματος Προμηθειών της Γάζας».
Το έγγραφο, χαρακτηρισμένο ως «ευαίσθητο αλλά μη διαβαθμισμένο», προβλέπει την ύπαρξη ενός «Κύριου Αναδόχου» που θα διαχειρίζεται έως και 600 φορτία ανθρωπιστικών και εμπορικών φορτηγών ημερησίως. Προτείνεται μάλιστα η επιβολή τέλους 2.000 δολαρίων για κάθε ανθρωπιστικό φορτίο και 12.000 δολαρίων για κάθε εμπορικό, μετατρέποντας τον ανθρωπιστικό διάδρομο σε πηγή σταθερών εσόδων.
Οι αποκαλύψεις της Guardian φωτίζουν μια σκοτεινή πλευρά της «επόμενης ημέρας» στη Γάζα, όπου η ανθρωπιστική ανάγκη, η γεωπολιτική και το επιχειρηματικό συμφέρον φαίνεται να μπλέκονται επικίνδυνα, πολύ πριν καν σιγήσουν οριστικά τα όπλα.
Διαβάστε επίσης:
Σκληρή αντιπαράθεση Ισραήλ – Αυστραλίας μετά τη φονική επίθεση στο Σίδνεϊ (βίντεο)
Καρέ καρέ η στιγμή που άνδρας αφοπλίζει έναν από τους τρομοκράτες του Σίδνεϊ (βίντεο)
Ο Ζελένσκι ζητά «αξιοπρεπή ειρήνη» ενόψει της συνάντησης με Αμερικανούς και Ευρωπαίους στο Βερολίνο
