Τα πρώτα, αόρατα στο ανθρώπινο μάτι στάδια της εγκυμοσύνης κρύβουν απαντήσεις για αποτυχίες εμφύτευσης, αποβολές και σοβαρές επιπλοκές. Μια νέα επιστημονική προσέγγιση επιχειρεί να φωτίσει αυτή τη «σκοτεινή ζώνη», δημιουργώντας σε εργαστήριο ένα λειτουργικό αντίγραφο του εσωτερικού της ανθρώπινης μήτρας.
Πώς δημιουργήθηκε το τεχνητό ενδομήτριο
Ερευνητές κατάφεραν να αναπαραστήσουν το εσωτερικό τοίχωμα της μήτρας σε τρυβλίο, χρησιμοποιώντας δείγματα βιοψίας από υγιείς γυναίκες. Από τον ιστό απομονώθηκαν δύο τύποι κυττάρων: τα στρωματικά, που προσφέρουν δομική υποστήριξη, και τα επιθηλιακά, που σχηματίζουν την επιφάνεια του βλεννογόνου. Τα στρωματικά κύτταρα ενθυλακώθηκαν σε βιοδιασπώμενη υδρογέλη, ενώ τα επιθηλιακά τοποθετήθηκαν στην επιφάνεια, δημιουργώντας ένα λειτουργικό μοντέλο μήτρας.
Εμβρυα πρώιμου σταδίου και επιτυχής εμφύτευση
Στο τεχνητό αυτό περιβάλλον εμφυτεύτηκαν ανθρώπινα έμβρυα πρώιμου σταδίου, δωρεά ζευγαριών μετά από εξωσωματική γονιμοποίηση. Τα έμβρυα προσκολλήθηκαν και ενσωματώθηκαν όπως αναμενόταν, αρχίζοντας να παράγουν ανθρώπινη χοριακή γοναδοτροπίνη (hCG), την ορμόνη που ανιχνεύεται στα τεστ εγκυμοσύνης.
Η διαδικασία επέτρεψε στους επιστήμονες να παρακολουθήσουν τη «χημική συνομιλία» μεταξύ εμβρύου και ενδομητρίου, κρίσιμη για την επιτυχή έναρξη της εγκυμοσύνης.
«Ανοίγει νέες κατευθύνσεις για εμάς»
«Είναι απίστευτο να το βλέπεις», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Δρ. Peter Rugg-Gunn, από το Ινστιτούτο Babraham στο Cambridge. «Προηγουμένως είχαμε μόνο στιγμιότυπα αυτού του κρίσιμου σταδίου της εγκυμοσύνης. Αυτό ανοίγει πολλές νέες κατευθύνσεις για εμάς».
Η εμφύτευση πραγματοποιείται περίπου μία εβδομάδα μετά τη γονιμοποίηση και αποτελεί ένα από τα λιγότερο κατανοητά στάδια, καθώς είναι εξαιρετικά δύσκολο να παρατηρηθεί απευθείας.
Τι έδειξαν τα πειράματα έως τις 14 ημέρες
Οι ερευνητές παρακολούθησαν την ανάπτυξη των εμβρύων έως και 14 ημέρες μετά τη γονιμοποίηση, το ανώτατο νόμιμο όριο για έρευνα. Κατά τη διάρκεια αυτή, σχηματίστηκαν εξειδικευμένα κύτταρα και κύτταρα που συμμετέχουν στην ανάπτυξη του πλακούντα. Η ανάλυση των μοριακών σημάτων στα σημεία εμφύτευσης αποκάλυψε κρίσιμους μηχανισμούς που επηρεάζουν την επιτυχία ή την αποτυχία της διαδικασίας.
Σε δοκιμές όπου μπλοκαρίστηκε συγκεκριμένο σήμα μεταξύ εμβρύου και ενδομητρίου, προκλήθηκαν σοβαρά ελαττώματα στον ιστό που σχηματίζει τον πλακούντα, δείχνοντας πόσο καθοριστική είναι η σωστή εμφύτευση.
Ελπίδα για καλύτερα ποσοστά IVF
Οι επιστήμονες σκοπεύουν να χρησιμοποιήσουν το μοντέλο για να διερευνήσουν γιατί έως και τα μισά έμβρυα αποτυγχάνουν να εμφυτευτούν. «Γνωρίζουμε ότι τα μισά από όλα τα έμβρυα αποτυγχάνουν να εμφυτευτούν και δεν έχουμε ιδέα γιατί», ανέφερε ο Rugg-Gunn. Τα ευρήματα θα μπορούσαν να ενισχύσουν σημαντικά τα ποσοστά επιτυχίας της IVF.
Παράλληλα, κινεζική μελέτη παρουσίασε αντίστοιχο μοντέλο ενδομητρίου, εντοπίζοντας φάρμακα που ενδέχεται να βοηθήσουν ασθενείς με υποτροπιάζουσα αποτυχία εμφύτευσης.
Οι πρώτες μέρες κρίνουν την πορεία της κύησης
Ο καθηγητής αναπαραγωγικής ιατρικής John Aplin από το Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ τόνισε ότι τα πρώτα στάδια είναι καθοριστικά: «Καθώς εμφυτεύεται το έμβρυο, ξεκινά ένα πρόγραμμα για την ανάπτυξη του πλακούντα, που θα παρέχει θρεπτικά συστατικά και οξυγόνο. Τα στάδια αυτά δεν είναι καλά κατανοητά και συχνά αποτυγχάνουν».
Η νέα αυτή εργασία, όπως σημείωσε, μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για θεραπείες που θα βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα της εμφύτευσης και θα μειώσουν τις επιπλοκές της κύησης.
Διαβάστε επίσης:
ΔΕΔΔΗΕ: Διακοπές ρεύματος στην Αττική
Οι ΗΠΑ μπλοκάρουν την είσοδο Μπρετόν – Ευρωπαϊκή αντίδραση από Παρίσι και Βερολίνο
Καιρός: Εντείνονται τα φαινόμενα – Live η εξέλιξη της κακοκαιρίας
